Έρημοι δρόμοι, καταστήματα άδεια, σαν στόματα που χάσκουν από έκπληξη, εικόνες κενές, όπως στις μεγάλες καταστροφές. Η Ελλάδα αδειάζει, συρρικνώνεται από αναδουλειά, από ανέχεια και δυστυχία. Τρεις χιλιάδες βιοτεχνίες έκλεισαν στη Θεσσαλονίκη. Δεκάδες χιλιάδες στην Αττική. Τι θα γίνουν οι εργαζόμενοι και οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες; Η οργή μοιάζει ακόμα βουβή. Όλα παραπέμπουν σ’ εκείνη την ενδιάμεση κατάσταση μεταξύ νύχτας και μέρας, όταν οι ήχοι της νύχτας έχουν αποσυρθεί και εκείνοι της μέρας δεν έχουν εμφανισθεί ακόμα. Οι «πάνω», αυτιστικοί κι ανάλγητοι, εξακολουθούν να παίζουν μικροπολιτικά παιγνίδια ζατρικίου. Ο κόσμος πυρπολείται κι αυτοί νοιάζονται αν θα στριμώξουν τον αντίπαλό τους με μία υπογραφή. Κι αυτό μέχρι να τους πνίξουν οι νέο-δουλοπάροικοι, οι εργαζόμενοι-ζόμπι, όπως είναι οι σημερινοί άνεργοι στον καιρό των νέων τεχνολογιών. Το έλεγε με προφητικό τρόπο ο μακαρίτης Μιχάλης Δερτούζος όταν πρότεινε ένα νέο παγκόσμιο καταμερισμό εργασίας σ’ έναν κόσμο όπου το χάσμα πλούσιων και φτωχών θα έχει διευρυνθεί! Ο Έλληνας που ήθελε να αναζωογονήσει την επανάσταση της πληροφορικής(πρόγραμμα oxyzen) μιλούσε για «την ανταλλαγή χρόνου» μεταξύ εκείνων που έχουν κι εκείνων που δεν έχουν χρόνο! Αυτή η επικοινωνία των δύο κόσμων δεν έχει επιτευχθεί ακόμα, ούτε γνωρίζουμε αν θα συμβεί ποτέ, όμως η Ελληνίδα μάνα με τα 16 παιδιά κατάφερε να επικοινωνήσει διαδικτυακά με τον Ευάγγελο Βενιζέλο και να κερδίσει δωρεάν το ηλεκτρικό ρεύμα του σπιτιού της! Πάντως, οι νεόπτωχοι, ή οι νέο-δουλοπάροικοι με λαπ-τοπ και ίντερνετ δεν διαφέρουν σε πολλά από τους άνεργους και τους δυσανεκτούντες των προηγούμενων εποχών. Ενδεχομένως η μόνη διαφορά να είναι ότι τώρα μπορούν να διαμαρτύρονται και ηλεκτρονικώς εναντίον των πολιτικών. Συνεπώς, στον καιρό της κυριαρχίας του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου και της «νέας οικονομίας των πληροφοριών» οι αλλαγές δεν θα είναι ποιοτικές αλλά ποσοτικές. Όσο κι αν οι κατασκοπευτικοί δορυφόροι «βλέπουν» τα πάντα, θα χρειάζονται πάντα οι παραδοσιακοί κατάσκοποι, όπως οι δώδεκα της CIA που συνελήφθησαν στο Ιράν και τον Λίβανο. Γιατί ο περίφημος νέος κόσμος της εικονικής πραγματικότητας δεν είναι τόσο η πλεύση στον κυβερνοχώρο όσο η μεγέθυνση, η ενίσχυση δηλαδή του οπτικού πάχους των εμφανίσεων του πραγματικού κόσμου. Ο Μεγάλος οπτικός υπέρ-ορίζοντας είναι ο τόπος κάθε εικονοποίησης (στρατηγικής, οικονομικής, πολιτικής) και είναι αυτός που καθιστά δυνατή την ανάπτυξη ενός ολισμού που θα ανανεώσει τους ολοκληρωτισμούς του παρελθόντος.
Ό,τι ζούμε σήμερα παραπέμπει στο σκληρό πυρήνα της λογοτεχνίας επιστημονικής φαντασίας που συνεισέφερε τα μέγιστα στη διαμόρφωση του φαντασιακού της μετανεωτερικότητας. Ο Ασίμοφ από το 1957 είχε μιλήσει για τους «τρεις νόμους της ρομποτικής» από τους οποίους θα διέπονται οι σχέσεις επικοινωνίας ανθρώπων και ρομπότ, και τις δύο πιθανές εκδοχές της εξέλιξης της κοινωνίας μας: Η πρώτη θα είναι αυτή του πλανήτη «Solaria» όπου θα υπάρχουν πολύ λίγοι άνθρωποι – μία «αριστοκρατία της πληροφορικής» κατά Δερτούζο ή οι «διασυνδεδεμένοι» κατά Ρίφκιν-, που θα ζουν μόνοι, καθώς η φυσική επαφή θα είναι ταμπού και θα περιβάλλονται από μία πανσπερμία ρομπότ τα οποία θα τους βοηθούν στις καθημερινές εργασίες και θα τους κάνουν παρέα στις ώρες της ψυχαγωγίας τους. Η δεύτερη θα είναι αυτή του πλανήτη Γη στην οποία οι άνθρωποι -οι «ασύνδετοι»- θα βρίσκονται συγκεντρωμένοι σε τεράστιες πόλεις. Οι νέο-δουλοπάροικοι θα είναι η τρίτη τάξη, κάτι μεταξύ ανθρώπων και ρομπότ!
Τετάρτη 23 Νοεμβρίου 2011
Τρίτη 22 Νοεμβρίου 2011
Αέναη επιστροφή
Η κρίση χτύπησε τον σκληρό πυρήνα της ευρωζώνης. Σήμερα τη Γαλλία, ενώ αύριο έχει σειρά η ίδια η Γερμανία. Παρόλα αυτά οι Γερμανοί εξακολουθούν να αρνούνται λύσεις που θεωρούν ότι τους ζημιώνουν, εμμένοντας στη συνταγή της άγριας λιτότητας, της ανεργίας και της εξαθλίωσης των εργαζομένων. Κι αυτό ενώ ήδη ακούγονται φωνές που παραδέχονται ότι το φάρμακο της ίασης σκοτώνει τον ασθενή, και ότι επιτέλους χρειάζεται άμεση οικονομική ανάπτυξη. Αλλά γιατί οι πολιτικές ηγεσίες και οι τεχνοκράτες εμμένουν στην ίδια οικονομική συνταγή, αυτή που εφαρμόστηκε στη Λατινική Αμερική και στην Ασία και αποκλήθηκε «κονσένσους της Ουάσινγκτον»(παρακλάδι της σχολής του Σικάγου); Γιατί υπηρετούν τα ίδια οικονομικά συμφέροντα, το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που συσσωρεύει χρήμα μέσα από το χρήμα(τοκογλυφικά δάνεια, ασφάλιστρα κινδύνου, τοξικά ομόλογα κ.ά.). Η κρίση δηλαδή αποφέρει τα πιο μεγάλα κέρδη, δημιουργώντας μια απίστευτη συσσώρευση σε ελάχιστα χέρια. Αλλά που θα καταλήξει η Ευρώπη και ο κόσμος κατ’ αυτό τον τρόπο; Αυτή η συνταγή εκτός από συσσώρευση χρήματος δημιουργεί και τεράστια συσσώρευση ανθρώπινης οργής. Γιατί, όπως έλεγε ο Κερτ Βόννεγκατ, «άνθρωποι χωρίς συνείδηση, χωρίς αίσθηση του ελέους ή της ντροπής, έχουν μαζέψει όλα τα χρήματα στα θησαυροφυλάκια του κράτους και των πολυεθνικών και τα οικειοποιούνται». Αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι παρά νεοφιλελεύθεροι πραγματιστές, που όντως δεν έχουν ούτε ιερό ούτε όσιο και κατοικούν στη Γουόλ Στριτ, στο Σίτι του Λονδίνου, στη Φραγκφούρτη και στις Βρυξέλλες. Γιατί η λιτότητα, τελικά, μπορεί να είναι βίαιη και να εξανεμίζει τα πραγματοποιούμενα έσοδα λόγω της άγριας ύφεσης που προκαλεί, αλλά ο παραλογισμός της αφορά μόνο τους «κάτω», ενώ είναι αποδοτική για τους «πάνω» σε παγκόσμιο επίπεδο. Σε εθνικό, όμως, επίπεδο –κυρίως για τις περιφερειακές χώρες, όπως η Ελλάδα- είναι ανορθολογική. Γιατί ακόμα και η εθνική μας ανεξαρτησία πάει περίπατο. Αλλά πως πρέπει να αντιδράσουμε; «Το μυστικό στην πολιτική διαμάχη είναι να ξέρεις ποιες είναι οι δυνάμεις σου» λέει ο Αργεντινός οικονομολόγος Κλαούντιο Κατς σαν απόσταγμα της εμπειρίας του από την ανάλογη κατάσταση στη χώρα του. Η Αργεντινή είδε άσπρη μέρα, λέει ο Κατς, «μόνον όταν σταμάτησε να κάνει ό,τι τις ζητούσαν οι πιστωτές».
Οι ειδικοί στην ιστορία της οικονομίας σημειώνουν ότι η κρίση του 1930 παρουσιάστηκε σε τρεις φάσεις: τη φάση κατά την οποία οι κερδοσκόποι χρηματοδότησαν(φούσκωσαν) την κερδοσκοπική φούσκα, τραβώντας στο γκρεμό επενδυτές αλλά και τις μικρότερες τράπεζες. Η δεύτερη φάση αφορούσε στην κρίση της πραγματικής οικονομίας καθώς η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε δραματικά. Στην τρίτη φάση και μετά από μία απότομη άνοδο της βιομηχανικής παραγωγής, είχαμε μία βίαιη πτώση που ξεκινάει αντίστροφα, πρώτα από τη Βρετανία, ύστερα τη Γαλλία και μετά πηγαίνει στις ΗΠΑ(1937). Η κρίση του 1937 αποδίδεται στην πολιτική της άγριας λιτότητας που οδήγησε στη μεγάλη μείωση της ζήτησης. Σήμερα, βρισκόμαστε σ’ αυτό ακριβώς το στάδιο…
Οι ειδικοί στην ιστορία της οικονομίας σημειώνουν ότι η κρίση του 1930 παρουσιάστηκε σε τρεις φάσεις: τη φάση κατά την οποία οι κερδοσκόποι χρηματοδότησαν(φούσκωσαν) την κερδοσκοπική φούσκα, τραβώντας στο γκρεμό επενδυτές αλλά και τις μικρότερες τράπεζες. Η δεύτερη φάση αφορούσε στην κρίση της πραγματικής οικονομίας καθώς η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε δραματικά. Στην τρίτη φάση και μετά από μία απότομη άνοδο της βιομηχανικής παραγωγής, είχαμε μία βίαιη πτώση που ξεκινάει αντίστροφα, πρώτα από τη Βρετανία, ύστερα τη Γαλλία και μετά πηγαίνει στις ΗΠΑ(1937). Η κρίση του 1937 αποδίδεται στην πολιτική της άγριας λιτότητας που οδήγησε στη μεγάλη μείωση της ζήτησης. Σήμερα, βρισκόμαστε σ’ αυτό ακριβώς το στάδιο…
Δευτέρα 21 Νοεμβρίου 2011
Η δικτατορία των αγορών
Που είναι οι αγανακτισμένοι της πλατείας Συντάγματος; Που είναι οι αγανακτισμένοι της Pouerta del Sol στη Μαδρίτη και τι ψήφισαν χθες; Αυτούς αναζητούν τα διεθνή μέσα ενημέρωσης, εκκινώντας από την κοινή διαπίστωση πως εκτός από την οικονομική κρίση, έχουμε και κρίση της δημοκρατίας καθώς τα συστήματα πολιτικής αντιπροσώπευσης αμφισβητούνται καθολικά. Οι εκλογές στην Ισπανία δείχνουν ότι η δημοκρατία είναι ζωντανή, διατείνεται ο αρθρογράφος της Le Monde, αφού η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός δεν ορίζονται από τις αγορές ή τον γαλλογερμανικό άξονα και τις Βρυξέλλες αλλά από το λαό! Ποιοι λαοί, όμως, εξέλεξαν τους κυρίους Μόντι και Παπαδήμο; Αυτή η ερώτηση όχι μόνο δεν απαντάται, αλλά μέσω των μιντιακών ηχείων διαμορφώνεται και η άποψη ότι οι κυβερνήσεις αυτές μπορούν να κυβερνούν επί μακρύ χρονικό διάστημα χωρίς τη λαϊκή νομιμοποίηση.
Τελικά, που είναι ο αγανακτισμένοι μέσα στο πλήθος των χθεσινών Ισπανών ψηφοφόρων; Μάλλον έχουν μεταναστεύσει, καθώς ένας στους δύο είναι άνεργος, υποστηρίζει η γαλλική εφημερίδα, που προαναφέραμε. Κι όμως οι αγανακτισμένοι είναι εκεί, για να καταγγείλουν τις περικοπές στην Υγεία και την Παιδεία, καθώς ολόκληρη η Ισπανία συγκλονίστηκε το Σεπτέμβρη από την περιπέτεια της Μαρίας, μιας γυναίκας που έχασε τη ζωή της μεταφερόμενη από νοσοκομείο σε νοσοκομείο και δεν εγχειρίστηκε λόγω των περικοπών. Η αιτιολογία των περικοπών είναι ότι «Η Ισπανία έζησε πάνω από τις δυνάμεις της». Το ίδιο λένε και για την Ελλάδα. Αλλά ποιος θέτει το μέτρο για το πώς θα ζήσει κανείς; Σε βάρος ποιου ζήσαμε; Μήπως οι τράπεζες δεν μας τσάκιζαν στα τηλέφωνα από το πρωί ως το βράδυ, δίνοντάς μας κάρτες και καταναλωτικά δάνεια; Ποιος στήριξε τον πολιτισμό και την ιδεολογία της καταναλωτικής κοινωνίας και της δανεικής ζωής; Ασφαλώς όχι οι «κάτω». Όχι οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι, αλλά εκείνοι που κέρδιζαν απ’ αυτό, οι τράπεζες, εγχώριες και οι παγκόσμιου βεληνεκούς. Αλλά το σύστημα που εξέθρεψε το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα «έσκασε» σαν φούσκα. Και πάλι, όμως, τα σπασμένα καλούνται να τα πληρώσουν οι συνήθεις ύποπτοι, με λιτότητα, ύφεση, μειώσεις μισθών και συντάξεων, με άγρια ανεργία.
Γι’ αυτό οι «αγανακτισμένοι» απείχαν από τις χθεσινές εκλογές στην Ισπανία, γιατί θεωρούν ότι το πρόβλημα είναι το χρηματοπιστωτικό σύστημα, οι τράπεζες και οι περίφημες «αγορές» καθώς και η πολιτική τάξη που είναι συντεταγμένη μ’ αυτές. Ζούμε τη δικτατορία των αγορών. Το γεγονός ότι ένα κόμμα στην Ελλάδα αρνείται να υπογράψει δήλωση υποταγής, θέτοντας αστερίσκους στην πλήρη εξάρτηση θεωρείται απαράδεκτο από το γαλλογερμανικό άξονα και τις αγορές, γιατί δημιουργεί ρωγμές. Συνεπώς, το θέμα είναι όχι μόνο η αποχή από ένα κατ’ επίφαση δημοκρατικό πλαίσιο, όχι μόνο να αλλάξει «η γραμματική της πολιτικής» με νέους θεσμούς άμεσης και πραγματικής δημοκρατίας, αλλά και η ελευθερία, η εθνική ανεξαρτησία και η γένει απεξάρτηση από το χρηματοπιστωτικό σύστημα και την πολιτική τάξη των «προθύμων» που το υπηρετούν. Όλα αυτά απαιτούν μία ευρεία κοινωνική και πολιτική συναίνεση σε εθνικό και διεθνή επίπεδο. Γιατί αν δεν υπάρξει αλλαγή σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η μεμονωμένη αλλαγή σε μία μόνο χώρα θα είναι αδύνατη και μάλιστα καταστροφική.
Τελικά, που είναι ο αγανακτισμένοι μέσα στο πλήθος των χθεσινών Ισπανών ψηφοφόρων; Μάλλον έχουν μεταναστεύσει, καθώς ένας στους δύο είναι άνεργος, υποστηρίζει η γαλλική εφημερίδα, που προαναφέραμε. Κι όμως οι αγανακτισμένοι είναι εκεί, για να καταγγείλουν τις περικοπές στην Υγεία και την Παιδεία, καθώς ολόκληρη η Ισπανία συγκλονίστηκε το Σεπτέμβρη από την περιπέτεια της Μαρίας, μιας γυναίκας που έχασε τη ζωή της μεταφερόμενη από νοσοκομείο σε νοσοκομείο και δεν εγχειρίστηκε λόγω των περικοπών. Η αιτιολογία των περικοπών είναι ότι «Η Ισπανία έζησε πάνω από τις δυνάμεις της». Το ίδιο λένε και για την Ελλάδα. Αλλά ποιος θέτει το μέτρο για το πώς θα ζήσει κανείς; Σε βάρος ποιου ζήσαμε; Μήπως οι τράπεζες δεν μας τσάκιζαν στα τηλέφωνα από το πρωί ως το βράδυ, δίνοντάς μας κάρτες και καταναλωτικά δάνεια; Ποιος στήριξε τον πολιτισμό και την ιδεολογία της καταναλωτικής κοινωνίας και της δανεικής ζωής; Ασφαλώς όχι οι «κάτω». Όχι οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι, αλλά εκείνοι που κέρδιζαν απ’ αυτό, οι τράπεζες, εγχώριες και οι παγκόσμιου βεληνεκούς. Αλλά το σύστημα που εξέθρεψε το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα «έσκασε» σαν φούσκα. Και πάλι, όμως, τα σπασμένα καλούνται να τα πληρώσουν οι συνήθεις ύποπτοι, με λιτότητα, ύφεση, μειώσεις μισθών και συντάξεων, με άγρια ανεργία.
Γι’ αυτό οι «αγανακτισμένοι» απείχαν από τις χθεσινές εκλογές στην Ισπανία, γιατί θεωρούν ότι το πρόβλημα είναι το χρηματοπιστωτικό σύστημα, οι τράπεζες και οι περίφημες «αγορές» καθώς και η πολιτική τάξη που είναι συντεταγμένη μ’ αυτές. Ζούμε τη δικτατορία των αγορών. Το γεγονός ότι ένα κόμμα στην Ελλάδα αρνείται να υπογράψει δήλωση υποταγής, θέτοντας αστερίσκους στην πλήρη εξάρτηση θεωρείται απαράδεκτο από το γαλλογερμανικό άξονα και τις αγορές, γιατί δημιουργεί ρωγμές. Συνεπώς, το θέμα είναι όχι μόνο η αποχή από ένα κατ’ επίφαση δημοκρατικό πλαίσιο, όχι μόνο να αλλάξει «η γραμματική της πολιτικής» με νέους θεσμούς άμεσης και πραγματικής δημοκρατίας, αλλά και η ελευθερία, η εθνική ανεξαρτησία και η γένει απεξάρτηση από το χρηματοπιστωτικό σύστημα και την πολιτική τάξη των «προθύμων» που το υπηρετούν. Όλα αυτά απαιτούν μία ευρεία κοινωνική και πολιτική συναίνεση σε εθνικό και διεθνή επίπεδο. Γιατί αν δεν υπάρξει αλλαγή σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η μεμονωμένη αλλαγή σε μία μόνο χώρα θα είναι αδύνατη και μάλιστα καταστροφική.
Κυριακή 20 Νοεμβρίου 2011
Ηγεμονικά παίγνια
Η ευρωπαϊκή και η παγκόσμια οικονομία δοκιμάζονται, το ίδιο
και η παγκόσμια ηγεμονία καθώς η σε παρακμή ευρισκόμενη Δύση «απειλείται» από τις αναδυόμενες πλανητικές δυνάμεις που είναι η Κίνα και η Ινδία. Ο χαρακτηρισμός ανήκει στον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, Λ. Πανέτα, που δήλωσε ότι
«πρέπει(σ.σ. οι ΗΠΑ) να εξασφαλίζουμε ότι πάντα θα έχουμε επαρκή ισχύ στον Ειρηνικό, για να θυμούνται πάντα(σ.σ. οι κινέζοι) ότι δεν υπάρχει περίπτωση να φύγουμε». Οι δηλώσεις αυτές έγιναν ταυτόχρονα με τις δηλώσεις του προέδρου Ομπάμα περί επέκτασης του ρόλου των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων στην περιοχή της Ασίας και του Ειρηνικού. Στην παγκόσμια, συνεπώς, ζυγαριά που τείνει να μετατοπίσει το κέντρο βάρους προς την πλευρά της Ανατολής λόγω της οικονομικής της ακμής, η Δύση ρίχνει την στρατιωτική της υπεροπλία. Πρόκειται για την ανάπτυξη της «υψηλής στρατηγικής» για την οποία πρώτος μίλησε ο Τσαρλς Κάπτσαν, σημειώνοντας ότι η μεταφορά της ισχύος από μία αυτοκρατορία προς μία άλλη γινόταν πάντα με πόλεμο, εκτός από την ιδιότυπη μετάβαση από την βρετανική στην αμερικανική αυτοκρατορία. Άραγε, θα επιβεβαιωθεί ο αμερικανός διεθνολόγος, ή μήπως θα ισχύσει ένας κόσμος όπου θα κυριαρχεί ο «ειρηνικός πόλεμος», με τους δύο αντιτιθέμενους πόλους να συνυπάρχουν, καθώς οι δύο μεγαλύτερες οικονομικές δυνάμεις του πλανήτη, οι ΗΠΑ και η Κίνα, αλληλοεξαρτώνται και συγχρόνως συγκρούονται; Σημειωτέον ότι ενώ η αμερικανική ανάπτυξη στηρίζεται στα τεράστια κινέζικα αποθέματα ρευστότητας και την αγορά εκ μέρους της Κίνας αμερικανικών ομολόγων, οι δύο μεγάλες δυνάμεις συγκρούονται στην Αφρική και σε όλο τον κόσμο για τον έλεγχο του πετρελαίου και των πρώτων υλών, για τον έλεγχο των θαλασσών και του εμπορίου(βλέπε και επενδύσεις στην Ελλάδα μέσω της cosco) ακόμη και για τον έλεγχο της «πράσινης ενέργειας»! Θα παραμείνει η αντιπαράθεση σε ειρηνικά πλαίσια; Ασφαλώς όχι. Ήδη η Δύση πολεμά στο Αφγανιστάν, στη Συρία(πολέμησε στη Λιβύη και ήδη αυτό μπορεί να γίνει στο Ιράν), επιχειρώντας να μειώσει τον μείζονα ζωτικό χώρο της Κίνας. Με άλλα λόγια, η Αμερική εξακολουθεί να είναι η ηγεμονική δύναμη του κόσμου και η εκ μέρους της Κίνας αμφισβήτηση της πλανητικής ηγεμονίας δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι ένας νέος ηγεμόνας νικά κατά μέτωπο και αντικαθιστά τον παλαιό, αλλά μπορεί να σημαίνει ότι μια ανερχόμενη περιφερειακή δύναμη συγκροτεί βαθμηδόν γύρω της έναν μείζονα χώρο και απαγορεύει στην πλανητική ηγεμονική Δύναμη να επεμβαίνει με οιονδήποτε τρόπο στον χώρο αυτό. Αυτός είναι ο λεγόμενος «ειρηνικός πόλεμος». Μία ιδιότυπη ενότητα των αντιθέτων, η οποία υφίσταται στο μέτρο που η παγκόσμια τάξη πραγμάτων δεν έχει ανατραπεί καθώς οι ΗΠΑ και η Κίνα δεν είναι δύο μεγάλες πλανητικές δυνάμεις επί ίσοις όροις. Η Αμερική εξακολουθεί να είναι η ηγεμονική υπερδύναμη του κόσμου παρά τις ισχυρές τάσεις παρακμής, ενώ η Κίνα δεν είναι παρά μία ανερχόμενη ισχυρή περιφερειακή δύναμη, που απειλεί τη Δύση κυρίως στο οικονομικό πεδίο.
Όμως, η Δύση, δηλαδή η Ευρώπη και οι ΗΠΑ, απειλείται πρωτίστως από τον ίδιο της τον εαυτό, που έχει αποκτήσει τα παρακμιακά χαρακτηριστικά των κατά καιρούς αριστοκρατιών. Με άλλα λόγια, το πρόβλημα της Δύσης δεν είναι η ανταγωνιστικότητα στο πεδίο της πραγματικής οικονομίας, αλλά η προσφυγή στο εύκολο χρήμα του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, δηλαδή ο τζόγος, ή αλλιώς η παραγωγή χρήματος από το χρήμα, όπως συμβαίνει στον λεγόμενο καπιταλισμό-καζίνο.
και η παγκόσμια ηγεμονία καθώς η σε παρακμή ευρισκόμενη Δύση «απειλείται» από τις αναδυόμενες πλανητικές δυνάμεις που είναι η Κίνα και η Ινδία. Ο χαρακτηρισμός ανήκει στον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, Λ. Πανέτα, που δήλωσε ότι
«πρέπει(σ.σ. οι ΗΠΑ) να εξασφαλίζουμε ότι πάντα θα έχουμε επαρκή ισχύ στον Ειρηνικό, για να θυμούνται πάντα(σ.σ. οι κινέζοι) ότι δεν υπάρχει περίπτωση να φύγουμε». Οι δηλώσεις αυτές έγιναν ταυτόχρονα με τις δηλώσεις του προέδρου Ομπάμα περί επέκτασης του ρόλου των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων στην περιοχή της Ασίας και του Ειρηνικού. Στην παγκόσμια, συνεπώς, ζυγαριά που τείνει να μετατοπίσει το κέντρο βάρους προς την πλευρά της Ανατολής λόγω της οικονομικής της ακμής, η Δύση ρίχνει την στρατιωτική της υπεροπλία. Πρόκειται για την ανάπτυξη της «υψηλής στρατηγικής» για την οποία πρώτος μίλησε ο Τσαρλς Κάπτσαν, σημειώνοντας ότι η μεταφορά της ισχύος από μία αυτοκρατορία προς μία άλλη γινόταν πάντα με πόλεμο, εκτός από την ιδιότυπη μετάβαση από την βρετανική στην αμερικανική αυτοκρατορία. Άραγε, θα επιβεβαιωθεί ο αμερικανός διεθνολόγος, ή μήπως θα ισχύσει ένας κόσμος όπου θα κυριαρχεί ο «ειρηνικός πόλεμος», με τους δύο αντιτιθέμενους πόλους να συνυπάρχουν, καθώς οι δύο μεγαλύτερες οικονομικές δυνάμεις του πλανήτη, οι ΗΠΑ και η Κίνα, αλληλοεξαρτώνται και συγχρόνως συγκρούονται; Σημειωτέον ότι ενώ η αμερικανική ανάπτυξη στηρίζεται στα τεράστια κινέζικα αποθέματα ρευστότητας και την αγορά εκ μέρους της Κίνας αμερικανικών ομολόγων, οι δύο μεγάλες δυνάμεις συγκρούονται στην Αφρική και σε όλο τον κόσμο για τον έλεγχο του πετρελαίου και των πρώτων υλών, για τον έλεγχο των θαλασσών και του εμπορίου(βλέπε και επενδύσεις στην Ελλάδα μέσω της cosco) ακόμη και για τον έλεγχο της «πράσινης ενέργειας»! Θα παραμείνει η αντιπαράθεση σε ειρηνικά πλαίσια; Ασφαλώς όχι. Ήδη η Δύση πολεμά στο Αφγανιστάν, στη Συρία(πολέμησε στη Λιβύη και ήδη αυτό μπορεί να γίνει στο Ιράν), επιχειρώντας να μειώσει τον μείζονα ζωτικό χώρο της Κίνας. Με άλλα λόγια, η Αμερική εξακολουθεί να είναι η ηγεμονική δύναμη του κόσμου και η εκ μέρους της Κίνας αμφισβήτηση της πλανητικής ηγεμονίας δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι ένας νέος ηγεμόνας νικά κατά μέτωπο και αντικαθιστά τον παλαιό, αλλά μπορεί να σημαίνει ότι μια ανερχόμενη περιφερειακή δύναμη συγκροτεί βαθμηδόν γύρω της έναν μείζονα χώρο και απαγορεύει στην πλανητική ηγεμονική Δύναμη να επεμβαίνει με οιονδήποτε τρόπο στον χώρο αυτό. Αυτός είναι ο λεγόμενος «ειρηνικός πόλεμος». Μία ιδιότυπη ενότητα των αντιθέτων, η οποία υφίσταται στο μέτρο που η παγκόσμια τάξη πραγμάτων δεν έχει ανατραπεί καθώς οι ΗΠΑ και η Κίνα δεν είναι δύο μεγάλες πλανητικές δυνάμεις επί ίσοις όροις. Η Αμερική εξακολουθεί να είναι η ηγεμονική υπερδύναμη του κόσμου παρά τις ισχυρές τάσεις παρακμής, ενώ η Κίνα δεν είναι παρά μία ανερχόμενη ισχυρή περιφερειακή δύναμη, που απειλεί τη Δύση κυρίως στο οικονομικό πεδίο.
Όμως, η Δύση, δηλαδή η Ευρώπη και οι ΗΠΑ, απειλείται πρωτίστως από τον ίδιο της τον εαυτό, που έχει αποκτήσει τα παρακμιακά χαρακτηριστικά των κατά καιρούς αριστοκρατιών. Με άλλα λόγια, το πρόβλημα της Δύσης δεν είναι η ανταγωνιστικότητα στο πεδίο της πραγματικής οικονομίας, αλλά η προσφυγή στο εύκολο χρήμα του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, δηλαδή ο τζόγος, ή αλλιώς η παραγωγή χρήματος από το χρήμα, όπως συμβαίνει στον λεγόμενο καπιταλισμό-καζίνο.
Παρασκευή 18 Νοεμβρίου 2011
Το κραχ της ευρωζώνης
Την ώρα που τα όρνεα της διεθνούς των τοκογλύφων, κατά κόσμον (χρηματοπιστωτικών) «αγορών», επιπίπτουν στις οικονομίες όχι μόνο της Ελλάδας αλλά και του σκληρού πυρήνα της ευρωζώνης(Ιταλία, Ισπανία, Γαλλία), όταν τα περίφημα spreads έχουν πάρει την ανιούσα και οι οίκοι αξιολόγησης «χτυπούν» ακόμα και τις γερμανικές τράπεζες, υποβαθμίζοντας δέκα εξ αυτών, η καγκελάριος Α. Μέρκελ διαλαλεί ότι η Ελλάδα είναι ξεχωριστή περίπτωση και πως «Δεν μπορεί κανείς να εγγυηθεί τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους»! Αν, όμως, ισχύει αυτό, ποιος μπορεί να εγγυηθεί τη βιωσιμότητα του υπερ-πολλαπλάσιου χρέους της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Γαλλίας και της ίδιας της Γερμανίας; Μήπως, τελικά, η Ελλάδα δεν είναι «η λάθος νύφη της ευρωζώνης» αλλά ο φερετζές για να καλυφθεί η γενικότερη παθογένεια της δημιουργίας της ζώνης του ευρώ; Μάλλον αυτό ισχύει, καθώς η κρίση χρέους δεν αφορά μόνο την Ελλάδα και την Ευρώπη αλλά ολόκληρο τον κόσμο καθώς η χρηματοπιστωτική κρίση με πολιτική απόφαση του G20, κατέστη κρίση του δημόσιου χρέους, μεταφερόμενου στις πλάτες των εργαζομένων. Αλλά γιατί πολλές χώρες της ευρωζώνης υφίστανται τόσο μεγάλες πιέσεις ενώ έχουν μικρότερο χρέος από την Ιαπωνία της οποίας το χρέος είναι 200% του ΑΕΠ και των ΗΠΑ 100%; Σύμφωνα με μία εξήγηση τόσο η Ιαπωνία όσο και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν κεντρικές τράπεζες, οι οποίες μπορούν να επαναγοράσουν από τις αγορές το δημόσιο χρέος τους «κόβοντας» χρήμα. Σ’ αυτή την κατεύθυνση η κεντρική τράπεζα της Ιαπωνίας έριξε 470 δις ευρώ στην αγορά για επαναγορά χρέους, ενώ η Fed 600 δις δολάρια. Αυτή η επαναγορά λειτουργεί ως εγγύηση για τους δανειστές που έτσι δεν τρέχουν πανικόβλητοι να ξεφορτωθούν τα ομόλογα, όπως κάνουν με αυτά των χωρών της ευρωζώνης, εκτοξεύοντας τα επιτόκια κινδύνου στα ύψη. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κ. Νταλάρα ζητάει το τοκογλυφικό επιτόκιο του 8%! Γιατί, άραγε, συμβαίνει αυτό στην ευρωζώνη; Γιατί παλαιότερα μπορούσαμε να κόβουμε «δραχμές», ενώ ευρώ κόβει μόνο η Κεντρική Ευρωπαϊκή Τράπεζα, η οποία διαθέτει προς το παρόν μόνο 200 δις ευρώ και αργότερα -το πολύ- ένα τρις ευρώ για τα χρέη της Ελλάδας, της Ισπανίας και της Ιταλίας, που είναι σταγόνα στον ωκεανό. Δεν θα μπορούσε να παίξει ένα καταλυτικό ρόλο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα κατά το ανάλογο των άλλων χωρών; Ναι, αλλά αυτό το αρνούνται οι Γερμανοί και η κ. Μέρκελ. Μάλιστα, έχει εκδηλωθεί μεγάλη αντιπαράθεση με το Παρίσι γι’ αυτή την εμμονή του Βερολίνου στην «ιερή» αρχή της ανεξαρτησίας της ΕΚΤ και της απαγόρευσης εμπλοκής της πέραν του ελέγχου των ελλειμμάτων. Αυτό σύμφωνα με κάποιους αποδίδεται στο συλλογικό ασυνείδητο των Γερμανών που υπέστησαν τα πάνδεινα από τον πληθωρισμό της δεκαετίας του 1920. Το αντίστροφο, όμως, συνέβη στις ΗΠΑ, όπου το «τραύμα» αφορά στον αποπληθωρισμό κατά τη δεκαετία της μεγάλης ύφεσης, το 1930. Πέρα, όμως, από την ψυχολογική προσέγγιση υπάρχουν και τα μεγάλα συμφέροντα. Και οι τράπεζες αλλά και η Γερμανία συνολικά έχουν κερδίσει πολλά χρήματα από τις ακριβές εξαγωγές τους στις χώρες του ευρώ. Γι’ αυτό τώρα εκείνο που θέλουν είναι να κρατήσουν τα κέρδη τους και τη «μπάνκα», κλείνοντας το παιγνίδι και διαμοιράζοντας τα ιμάτια της ευρωζώνης στο τελευταίο «χτύπημα».
Πέμπτη 17 Νοεμβρίου 2011
Αόρατες δυνάμεις
Ποιος κυνηγά τον νέο πρωθυπουργό της χώρας; Ποιες είναι οι δυνάμεις εκείνες «που δεν έχουν όνομα», και σύμφωνα με τον υπουργό Εσωτερικών έχουν επιδοθεί σ’ έναν «αφανή υπόγειο πόλεμο με στόχο τον πρωθυπουργό και την κυβέρνηση, μέσα και έξω από τη χώρα…»; Μήπως, τάχα, η Goldman Sachs ή οι άλλες τράπεζες προβαίνουν σε επιθέσεις εναντίον του πρώην συνεργάτη τους, κ. Παπαδήμου; Όχι ασφαλώς. Εξάλλου, ο κ. Τάσος Γιαννίτσης δεν αναφέρεται στις τράπεζες αλλά στις «φωνές που καταγγέλλουν την παγκοσμιοποίηση», δηλαδή σ’ εκείνους που εναντιώνονται στις τράπεζες και στους περίφημους κερδοσκόπους του Μανχάταν, που τον Δεκέμβριο του 2009 είχαν στοιχηματίσει την «πτώση» του ευρώ. Δυστυχώς, η δογματική(και ίσως τραυματική λόγω ασφαλιστικού) προσέγγιση του νέου υπουργού Εσωτερικών παραβλέπει το οφθαλμοφανές, ότι δηλαδή το G20 αποφάσισε τον Φεβρουάριο του 2010 στο Λονδίνο την έξοδο του χρηματοπιστωτικού συστήματος από την κρίση μέσω των τεράστιων κρατικών ενισχύσεων, μετατοπίζοντας την παγκόσμια τραπεζική κρίση, που κατέστη κρίση του δημόσιου χρέους. Έτσι, οι περίφημες «αγορές»(δηλαδή οι μεγα-τράπεζες) άρχισαν να κερδοσκοπούν πάνω στην αδυναμία χωρών όπως η Ισλανδία, η Ιρλανδία, η Ελλάδα κ.ά. να διαχειριστούν το δημόσιο χρέος τους. Στη συνέχεια, το στοίχημα θα ήταν το άμεσο χτύπημα του ίδιου του ευρώ.
Σύμφωνα με τους Ζακ Γκραντερώ και Ζακ Τρώμαν, συγγραφείς του βιβλίου «Η απίστευτη Ιστορία της Γουόλ Στρητ», οι τράπεζες και το χρηματοπιστωτικό σύστημα εν γένει δεν θεωρούνταν πάντα εχθρός της πραγματικής οικονομίας, αλλά ο πιο σταθερός υποστηρικτής της. Γι’ αυτό όταν το 1907 ο Τζ. Μόργκαν ίδρυσε την ομώνυμη τράπεζα, επωνομάσθηκε «Δίας». Το 2008, όμως, ο Ντικ Φαλντ, το αφεντικό της Lehman Brothers, ο επονομαζόμενος «Γορίλας», επειδή έτρωγε με τα χέρια, έγινε ο πιο μισητός άνθρωπος των ΗΠΑ. Τι συνέβη μεταξύ του 1907 και του 2008; Το χρηματοπιστωτικό σύστημα(τράπεζες) επιβλήθηκε τόσο στην πραγματική οικονομία όσο και στην πολιτική εξουσία, δημιουργώντας ένα κερδοσκοπικό παίγνιο, μία φούσκα, ένα πανωσήκωμα, που υπερβαίνει τη στατικότητα του συνολικού οικοδομήματος της οικονομίας. Το «δημιούργημα» αυτό χρειάστηκε την ιδεολογία του νεοφιλελευθερισμού και τους κήρυκές του, που διακήρυσσαν την περίφημη κοινωνία της διακινδύνευσης(του εκσυγχρονισμού των κυρίων Σημίτη και Γιαννίτση) και της αυτορρύθμισης της αγοράς που οδήγησε, τελικά, στη σημερινή απορύθμιση. Τώρα όλοι δείχνουν το χάος, την άβυσσο. Ως εάν να μη φταίει κανείς. Αυτή η μεταφυσική προσέγγιση της οικονομικής κρίσης είναι αναγκαία ώστε αυτή που προκάλεσαν την κρίση να εξακολουθήσουν να τη διαχειρίζονται, ζητώντας και τα ρέστα!
Κι ενώ οι τράπεζες διασώζονται, η πραγματική οικονομία καταρρέει, παραπέμποντας στον πίνακα «Ο κανόνας του παιχνιδιού» του Ρενουάρ. Εκεί, στο αποκορύφωμα του χορού των μεταμφιεσμένων στον πύργο, όπου έχουν διεισδύσει οι σκελετοί, κραδαίνοντας τις λάμπες τους και γιορτάζοντας το θάνατο στο ρυθμό του Μακάβριου Χορού του Σαίν Σανς, διακρίνεται η χοντρή πιανίστρια, με τα χέρια στα γόνατα, βυθισμένη στη μελαγχολία, καθώς κοιτάζει τη σκελετώδη αυτονομία των πλήκτρων, που παίζουν μόνα τους! Όσοι επιχειρούν να ελέγξουν την κατάρρευση της ελληνικής οικονομίας, όπως οι κύριοι Γιαννίτσης κ.ά., χωρίς να γνωρίζουν τις πραγματικές αιτίες της κρίσης ελλείψει αναλυτικών εργαλείων, μοιάζουν με την πιανίστρια που βλέπει τις αόρατες δυνάμεις της... παγκοσμιοποίησης να κτυπούν τα πλήκτρα αντ’ αυτής.
Σύμφωνα με τους Ζακ Γκραντερώ και Ζακ Τρώμαν, συγγραφείς του βιβλίου «Η απίστευτη Ιστορία της Γουόλ Στρητ», οι τράπεζες και το χρηματοπιστωτικό σύστημα εν γένει δεν θεωρούνταν πάντα εχθρός της πραγματικής οικονομίας, αλλά ο πιο σταθερός υποστηρικτής της. Γι’ αυτό όταν το 1907 ο Τζ. Μόργκαν ίδρυσε την ομώνυμη τράπεζα, επωνομάσθηκε «Δίας». Το 2008, όμως, ο Ντικ Φαλντ, το αφεντικό της Lehman Brothers, ο επονομαζόμενος «Γορίλας», επειδή έτρωγε με τα χέρια, έγινε ο πιο μισητός άνθρωπος των ΗΠΑ. Τι συνέβη μεταξύ του 1907 και του 2008; Το χρηματοπιστωτικό σύστημα(τράπεζες) επιβλήθηκε τόσο στην πραγματική οικονομία όσο και στην πολιτική εξουσία, δημιουργώντας ένα κερδοσκοπικό παίγνιο, μία φούσκα, ένα πανωσήκωμα, που υπερβαίνει τη στατικότητα του συνολικού οικοδομήματος της οικονομίας. Το «δημιούργημα» αυτό χρειάστηκε την ιδεολογία του νεοφιλελευθερισμού και τους κήρυκές του, που διακήρυσσαν την περίφημη κοινωνία της διακινδύνευσης(του εκσυγχρονισμού των κυρίων Σημίτη και Γιαννίτση) και της αυτορρύθμισης της αγοράς που οδήγησε, τελικά, στη σημερινή απορύθμιση. Τώρα όλοι δείχνουν το χάος, την άβυσσο. Ως εάν να μη φταίει κανείς. Αυτή η μεταφυσική προσέγγιση της οικονομικής κρίσης είναι αναγκαία ώστε αυτή που προκάλεσαν την κρίση να εξακολουθήσουν να τη διαχειρίζονται, ζητώντας και τα ρέστα!
Κι ενώ οι τράπεζες διασώζονται, η πραγματική οικονομία καταρρέει, παραπέμποντας στον πίνακα «Ο κανόνας του παιχνιδιού» του Ρενουάρ. Εκεί, στο αποκορύφωμα του χορού των μεταμφιεσμένων στον πύργο, όπου έχουν διεισδύσει οι σκελετοί, κραδαίνοντας τις λάμπες τους και γιορτάζοντας το θάνατο στο ρυθμό του Μακάβριου Χορού του Σαίν Σανς, διακρίνεται η χοντρή πιανίστρια, με τα χέρια στα γόνατα, βυθισμένη στη μελαγχολία, καθώς κοιτάζει τη σκελετώδη αυτονομία των πλήκτρων, που παίζουν μόνα τους! Όσοι επιχειρούν να ελέγξουν την κατάρρευση της ελληνικής οικονομίας, όπως οι κύριοι Γιαννίτσης κ.ά., χωρίς να γνωρίζουν τις πραγματικές αιτίες της κρίσης ελλείψει αναλυτικών εργαλείων, μοιάζουν με την πιανίστρια που βλέπει τις αόρατες δυνάμεις της... παγκοσμιοποίησης να κτυπούν τα πλήκτρα αντ’ αυτής.
Τετάρτη 16 Νοεμβρίου 2011
Πυρομανείς πυροσβέστες
Οι περίφημες «αγορές» πυρπολούν απ’ άκρη σ’ άκρη την ευρωζώνη. Την ίδια ώρα το κόμμα της κ. Μέρκελ αποφασίζει τη δυνατότητα εθελοντικής εξόδου μιας χώρας από το ευρώ. Κάποιοι υποθέτουν ότι πρόκειται για την Ελλάδα. Όμως όχι, αυτή αφορά την Γερμανία, η οποία κέρδισε ό,τι κέρδισε από την κρίση και τώρα που εκδηλώνεται η γενικευμένη επίθεση από τους κανίβαλους του χρηματοπιστωτικού συστήματος (σ.σ. η έδρα τους στην Ευρώπη βρίσκεται στην Φραγκφούρτη), ετοιμάζεται να αποχωρήσει διατηρώντας τα κέρδη της. Ήδη το παγκόσμιο τραπεζικό σύστημα εκτός από τον έλεγχο της οικονομίας προχωρά και στον έλεγχο της πολιτικής. Επιβεβαιώνονται, συνεπώς, αυτοί που υποστήριζαν ότι οι πιο ισχυροί υποστηρικτές του Μπάρακ Ομπάμα ήταν οι άνθρωποι της Γουόλ Στριτ και όχι οι σημερινοί αγανακτισμένοι που υφίστανται τη βία της αμερικανικής αστυνομίας. Αλλά ό,τι συνέβη στις ΗΠΑ το 2008, με το χρηματοπιστωτικό σύστημα να βγαίνει ενισχυμένο, τώρα συμβαίνει στην Ευρώπη. Είναι πλέον πασίδηλο ότι η Goldman Sachs κυβερνά τον κόσμο. Αυτό δεν το λέει κάποιος αντισυστημικός αρθρογράφος αλλά οι ίδιες οι εφημερίδες του συστήματος όπως η γαλλική Le Monde, η οποία αποκαλύπτει τη στενή σχέση του νέου Έλληνα πρωθυπουργού Λουκά Παπαδήμου, του νέου Ιταλού πρωθυπουργού Μάριο Μόντι και του νέου προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι, καθώς και οι τρεις εργάζονταν για λογαριασμό της G.S. Με άλλα λόγια, οι αγορές, εν προκειμένω η «αγορά των αγορών» η Goldman Sachs, ήθελε να τεθούν άνθρωποί της επικεφαλείς της πολιτικής εξουσίας των υπερχρεωμένων χωρών ως εγγύηση! Εύλογα βέβαια κάποιος θα διερωτηθεί γιατί θέλουν τότε και την υπογραφή του Αντώνη Σαμαρά ως εγγύηση; Είτε για τα μάτια του κόσμου και δη των χωρών του eurogroup, είτε γιατί επιδιώκουν τον τέλειο εξευτελισμό της Ελλάδας, μετατρέποντάς την σε προτεκτοράτο. Παραδόξως, μάλιστα, οι άνθρωποι του χρηματοπιστωτικού συστήματος που αναλαμβάνουν την πολιτική εξουσία, μεταμορφώνονται από πυρομανείς υπεύθυνοι για τη σημερινή κρίση σε πυροσβέστες. Για να συμβεί αυτό, όμως, χρειάζονται τα εγχώρια παπαγαλάκια τους, ένα ολόκληρο δηλαδή σύστημα από πολιτικούς, διανοούμενους, καθηγητές πανεπιστημίων και ειδικούς, αρθρογράφους εφημερίδων και τηλεοπτικούς σχολιαστές που θα πείσουν την κοινή γνώμη πως «δεν υπάρχει εναλλακτική», πως το δίλημμα είναι «ή Παπαδήμος ή γκρεμός». Η προπαγάνδα αυτή είναι για τις δημοκρατίες ότι η βία για τις δικτατορίες, λέει ο Νόαμ Τσόμσκι. Και για όποιον θεωρεί ότι αυτό είναι υπερβολή, δεν είναι μακριά ο Φεβρουάριος όταν οι αγορές και ο γαλλογερμανικός άξονας θα εκβιάσουν την Ελλάδα για την παράταση επ’ αόριστον της σημερινής κυβέρνησης, απειλώντας με έξοδο από το ευρώ και χρεοκοπία. Όλα αυτά υπό την προϋπόθεση ότι μέχρι τότε θα υπάρχει η ευρωζώνη, καθώς η γενικευμένη επίθεση στο ευρώ δεν αποκλείεται να διαλύσει τόσο την Ευρώπη όσο και τις ΗΠΑ.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
Κι όμως συμφωνήθηκε η Νέα Γιάλτα
[ Γιώργος X. Παπασωτηρίου /artinews / 20.11.26 ] Οι προσδοκίες για την συνάντηση των Σι, Τραμπ, Πούτιν φαίνεται ότι διαψεύστηκαν για το σ...
-
[ Γιώργος X. Παπασωτηρίου /artinews.gr / 11.10.26 ] Ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό LuXemburg, επιχειρεί να αναλύσει την κατάσταση...
-
Στην Βραζιλία ο ακροδεξιός υποψήφιος Φλάβιο Μπολσονάρου νίκησε τον τωρινό αριστερό πρόεδρο Λουίζ Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, συγκεντρώνοντας το ...
-
Πριν το δω είχα την εντύπωση ότι απευθύνεται στην παγκόσμια κοινή γνώμη, ότι είναι μια καταγγελία της γενοκτονίας στην Γάζα. Τελικά δεν είνα...