Δεν είναι ο Τραμπ τρελός, η πολιτική του είναι απάνθρωπη

Είναι «ένας αμόρφωτος ηλίθιος», είναι ένας «τρελός», κάποιοι τον παρομοιάζουν και με τον Χίτλερ. Είναι ο Ντόναλντ Τραμπ. Όμως δεν είναι ο Ντ. Τραμπ «ηλίθιος», εμάς μάλλον περνούν για ηλίθιους! Γιατί μέσω της «τρελοποίησης» του προέδρου των ΗΠΑ επιχειρούν να ξεπλύνουν μια συγκεκριμένη πολιτική, αυτή που αποκαλείται νεοφιλελευθερισμός, και ασκείται σε όλο σχεδόν τον κόσμο. Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό. Το ίδιο έλεγαν και για τον Τζορτζ Μπους τζούνιορ, όταν θέλησε να επιβάλλει τη «δημοκρατία» στο Ιράκ με το περίφημο δόγμα «σοκ και δέος», σκοτώνοντας περίπου 300.000 ιρακινούς. 

Όμως, ούτε ο Μπους ούτε ο Τραμπ είναι τρελοί. Η Τζ. Κ. Όουτς στο έξοχο πολιτικό μυθιστόρημά της «Πίσω από τους καταρράκτες» σημειώνει πως  ο «κάτω κόσμος» βιώνει ένα ολοκαύτωμα, όχι από παράφρονες, αλλά από ορθολογικούς υπολογιστές: «Δεν μπορούσες να ισχυριστείς ότι οι Ναζί ήταν παράφρονες, γιατί τα στοιχεία δείχνουν ότι ήταν απόλυτα, υπολογιστικά λογικοί. Στην υπηρεσία της παράνοιας, αλλά πάντως λογικοί». Αυτό είναι και ο Τραμπ, στην υπηρεσία της παράνοιας, αλλά λογικός. Αυτό συμπυκνώνεται και στον περίφημο «ορθολογικό ανορθολογισμό» του Μπρεζίνσκι, που χαρακτηρίζει διαχρονικά την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ. Αυτή η παρατήρηση είναι σημαντική γιατί η κατηγορία της «τρέλας» συνιστά άλλοθι για συγκεκριμένες πολιτικές που είναι ορθολογικά επεξεργασμένες και με μέθοδο εφαρμοσμένες.    

Η θέσπιση των φορολογικών ελαφρύνσεων για τις επιχειρήσεις από την κυβέρνηση Τραμπ δεν ήταν καθόλου «τρελή» (μισό τρισεκατομμύριο δολάρια κέρδισαν οι Αμερικανοί υπερπλούσιοι όπως ο Μπέζος, ο Ζούκεμπεργκ κ.ά., εν μέσω υγειονομικής κρίσης), η απομείωση των κοινωνικών δαπανών και η αύξηση των ανισοτήτων καθώς και η ενίσχυση του κατασταλτικού κρατικού μηχανισμού, δεν ήταν αποτέλεσμα της «τρέλας» του Τραμπ, αλλά μιας πολιτικής που εφαρμόζεται σε αδρές γραμμές, εκτός από τις ΗΠΑ, και στην Βραζιλία, στη Χιλή, στη Γαλλία, στην Αγγλία, στην Αυστραλία, στην Ελλάδα.

Στην Χιλή και σε άλλες χώρες κατά την προ του κορονοϊού περίοδο οι κοινωνίες είχαν εκραγεί. Οι ακραίες ανισότητες, όπου κάποιοι υπερπλούτιζαν και οι πολλοί εξαθλιώνονταν, η ουμπεροποίηση της οικονομίας και η εξαέρωση των δικαιωμάτων των εργαζομένων, η εξαφάνιση του κοινωνικού κράτους και της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, καθώς και η γιγάντωση της κρατικής βίας, δημιούργησαν τις συνθήκες βρασμού και το καπάκι, λόγω της εξάλειψης τρόπων αποσυμπίεσης, τινάχτηκε στον αέρα. Στις ΗΠΑ αυτό συνέβη εν μέσω κορονοϊού, γιατί ακριβώς η υγειονομική κρίση αποκάλυψε με δραματικό τρόπο τις τεράστιες οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες. Η δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ ήταν η αφορμή. Ο covid-19 χτύπησε κυρίως τους «από κάτω», τους Αφροαμερικανούς, τους Λατίνους, τους ασιάτες. Κι αυτούς όχι όλους. Δεν είναι όλοι οι Αφροαμερικανοί δυσανεκτούντες. Δεν ανήκει στους «από κάτω» ο Μπ. και η Μ. Ομπάμα. Ανήκουν στο 10% της «θετικής διάκρισης» που «λευκαίνει» και ενσωματώνει στους «πάνω» τα καλύτερα μυαλά των «κάτω», αφαιρώντας έτσι την αιχμή του δόρατος και τη δυνατότητα απόκτησης πολιτικής συνείδησης από τους τελευταίους.  

 Δεν είναι ο Τραμπ λοιπόν τρελός, η πολιτική του είναι απάνθρωπη. Κι αυτή η απανθρωπιά κατοικεί σε όλες τις πολιτικές που θέτουν το κέρδος(όχι την οικονομία, αλλά το κέρδος) πάνω από τον άνθρωπο. Την εφαρμοσμένη πολιτική επιδιώκει να νομιμοποιήσει μια συγκεκριμένη ιδεολογία. Για τον Τραμπ και όλους τους οπαδούς της καπιταλιστικής συνθήκης, όλα στη ζωή είναι η επιδίωξη απόκτησης Δύναμης μέσω του Χρήματος: «Ο μόνος φιλαράκος είναι η κονόμα. Τα φράγκα! Τα χοντρά φράγκα! Χρήμα ίσον δύναμη. Δύναμη ίσον να τη σκαπουλάρεις με το φόνο. Φόνος ίσον ζωή. Όθεν, μη γαμάς τα μυαλά σου», γράφει ο Χένρι Μίλερ από τα μέσα του περασμένου αιώνα! Αυτή είναι η ζωή στην Αμερική και παντού. Εδώ, όλα έχουν ένα κοινό κέντρο αναφοράς, την αγορά, όπου όλα πωλούνται και ξεπωλιούνται, ακόμα και ο εαυτός. Για «…το καινούργιο πωλητήριο που θα με πουλάει στον ίδιο μου τον εαυτό…», μιλούσε και ο Μαρκ Τουαίν. Εδώ ο Μπέλοου θα πει: «Η φύση ξέρει μόνο ένα πράγμα κι αυτό είναι το παρόν... σαν ένα γιγάντιο κύμα... γεμάτο θάνατο και ζωή...». Η Αμερική είναι το παρόν. Όλα συμπυκνώνονται στον πραγματισμό του παρόντος, σε μία στιγμή, σε ένα κύμα, μία μόδα. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει ούτε παρελθόν ούτε μέλλον, που μ’ ένα τρόπο μπορούν να θέσουν κάποια όρια. Γι’ αυτό σκότωσε, εδώ και τώρα, πριν σε σκοτώσουν, όπως στη φύση, όπως στη σύγχρονη χομπσιανή ζούγκλα, όπου ο άνθρωπος είναι για τον άνθρωπο λύκος! Εδώ ο ψυχωτικός μπάτσος θα βρει το χώρο δράσης του. Μόνο που η ψύχωση γίνεται κανονικότητα, αφού σχεδόν όλοι οι μπάτσοι είναι ψυχωτικοί! Δείτε πως σπρώχνουν τον 75χρονο. Δείτε πως πυροβολούν τον άνθρωπο πάνω στο αναπηρικό καρότσι. Πως πυροβολούν στο πρόσωπο έναν 20χρονο φοιτητή από το πανεπιστήμιο του Τέξας. Συνεχίζουν να πατούν στο λαιμό ανθρώπους. Συνεχίζουν να σκοτώνουν. 

Η κουλτούρα της αγοράς είναι εδώ και είναι ολοκληρωτική. Ακόμα και όταν κάποιοι αντιστέκονται στο τέλος κι αυτοί ενσωματώνονται. Γιατί το σύστημα έχει ανάγκη από τους άντρες και τις γυναίκες που το περιφρονούν καθώς μέσα από την αντίστασή τους αναζωογονείται και διαιωνίζεται. Αλλά να, ένας 46χρονος Μαύρος άνδρας, ο Τζορτζ Φλόιντ, δολοφονείται και η αγορά ακυρώνεται. Ο θάνατος ακυρώνει κάθε εξουσία και «μέσα από τον πόνο» δίνει στους ευαίσθητους (ευήκοους) την «αμετάφραστη γνώση του εαυτού τους»(Ντελίλο, Κοσμόπολις). Και τότε το σύστημα ρηγματώνεται… Τότε έρχονται αυτά τα παιδιά που απαιτούν «δικαιοσύνη», που δεν θέλουν να είναι μια παύλα ανάμεσα σε δύο ημερομηνίες, που μιλούν για ανθρωπιά.

«Έκλυτος καλύτερα παρά ενάρετος από συμμόρφωση ή φόβο», θα πει ο Ν. Χώθορν, αντιδρώντας στον σκοτωμένο Ινδιάνο, τον κρεμασμένο Μαύρο ή στο θέαμα της "μάγισσας" που την καίνε μπροστά στο παιδί της. Αυτός ο φόβος είναι που έχει καταλυθεί σήμερα, ξεγυμνώνοντας το καθεστώς από την πανοπλία του...

Ο Τραμπ υπόσχεται τώρα «ίση δικαιοσύνη»!

Ο Πρόεδρος Τραμπ μετά τους λεονταρισμούς για την χρησιμοποίηση του στρατού εναντίον των διαδηλωτών και την απομόνωση ακόμα και από τους δικούς του, αλλάζει πλέον σκοπό. Τώρα μιλάει στους Αμερικανούς για ενότητα γύρω από την ανάγκη για «ίση δικαιοσύνη βάσει του νόμου». Και το ερώτημα που τίθεται είναι: Υπάρχει τάχα και άνιση δικαιοσύνη; Και όμως η απάντηση είναι καταφατική. Η δικαιοσύνη "βάσει του νόμου" είναι άνιση. Γιατί κάθε νόμος συμπυκνώνει έναν συγκεκριμένο συσχετισμό πολιτικών δυνάμεων. Και ο συσχετισμός αυτός στο Κογκρέσο είναι σε βάρος των Αφροαμερικανών, σε βάρος των ισπανόφωνων, των άστεγων, των ανέργων, των φτωχών, γενικά των "από κάτω". Η διαπίστωση αυτή έχει γενική ισχύ στον καπιταλιστικό κόσμο. Δείτε το νέο νόμο της ελληνικής κυβέρνησης για το Περιβάλλον. Ποιους ευνοεί; Αυτούς που θέτουν το κέρδος(που κατ’ ευφημισμό αποκαλούν ανάπτυξη) πάνω από το Περιβάλλον, πάνω από την ίδια τη ζωή. Άρα, ο νόμος τον οποίο επικαλείται ο Τραμπ δεν συνεπάγεται αυτοδίκαια και τη δικαιοσύνη. Ο δολοφόνος του Τζορτζ Φλόιντ δεν θα είχε διωχθεί εάν δεν είχε δημοσιοποιηθεί το έγκλημα και πολύ περισσότερο αν δεν είχε συμβεί η εξέγερση. Αλλά η απόκρυψη και η διαστρέβλωση των πραγματικών περιστατικών είναι το ένα σκέλος, το άλλο είναι η δυνατότητα των «από πάνω» να «ακυρώνουν» ακόμα και νόμους που κατά κάποιο τρόπο τους περιορίζουν.       

Πριν κάποια χρόνια η περίφημη μέγα-τράπεζα Goldman Sachs είχε δημιουργήσει ένα μυστικό παράρτημα, το Multi-Strategy Investing(MSI), το οποίο ήταν εξειδικευμένο στο να παρακάμπτει τους νόμους(όπως ο νόμος Volcker για τα όρια στο prop trading). Το MSI και τα ανάλογα νομικά τμήματα των μεγάλων οικονομικών ιδρυμάτων έχουν ως αντικείμενο να αναζητούν το λεγόμενο «συνταγματικό σφάλμα», δηλαδή να γυρεύουν τις ερμηνείες και τα λεγόμενα «παραθυράκια», που θα παρακάμπτουν το πνεύμα του νόμου. Κατ' αυτόν τον τρόπο η δικαιοσύνη ελέγχεται απόλυτα από τους «πάνω» και παύει να είναι "ίση". Αντιθέτως είναι άνιση και ταξική!

Αλλά κι όταν υπάρχει το ενδεχόμενο οι «πάνω» να χάσουν το παιγνίδι, τότε καταφεύγουν στην «κατάσταση της εξαίρεσης» σύμφωνα με την οποία το κράτος μπορεί να σταθεί τόσο εντός όσο και έξω από τη νομική τάξη ταυτόχρονα. Έτσι έχουμε τις Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου και τις σκανδαλώδεις απευθείας αναθέσεις. Εν προκειμένω δεν μιλούμε για τα «παραθυράκια» και τον περίφημο «συνταγματισμό»(δηλαδή τις διαφορετικές ερμηνείες του συντάγματος) αλλά για το παράδοξο, η κρατική εξουσία ως κυριαρχία να παρέχει τα θεμέλια της έννομης τάξης και, ακριβώς λόγω αυτού του γεγονότος, να έχει επίσης την εξουσία να την αναστέλλει. Πρόκειται για την αναστολή του κανονικού νομικού συστήματος και την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης, η οποία έχει καταστεί πλέον διαρκής. Ακριβώς αυτή η κατάσταση παρέχει τη δυνατότητα της ατιμωρησίας, καθώς η «νομιμότητα» λειτουργεί σε μια ζώνη ακαθοριστίας στην οποία οι κανονικοί νομικοί περιορισμοί παύουν να ισχύουν. Έτσι, κάτι μπορεί να είναι παράνομο αλλά και νόμιμο συγχρόνως. Το φαινόμενο αυτό στην Αμερική των αρχών του 20ου αιώνα το αποκαλούσαν "νόμιμη παρανομία". Κάτι ανάλογο έχουμε και στην Ελλάδα με αυτούς που υφάρπαξαν άπειρα τραπεζικά «θαλασσοδάνεια» με την εγγύηση του διαπλεκόμενου πολιτικού συστήματος και του Δημοσίου, και οι οποίοι σήμερα απαλλάσσονται από τις διώξεις μετά τη διάταξη που ψήφισε η κυβέρνηση της ΝΔ στη Βουλή. Γι’ αυτό το ανώτατο κριτήριο της νομιμότητας δεν είναι ο νόμος αλλά η ουσιαστική δικαιοσύνη. Μόνο που η δικαιοσύνη αυτή, η «ίση δικαιοσύνη», που υποσχέθηκε ο Ντόναλντ Τραμπ, είναι μία φενάκη, ένα τεράστιο ψέμα, αφού πάσχει από ταξική μεροληψία υπέρ των "από πάνω", υπέρ των υπερπλούσιων WASP's, των μεγα-τραπεζών και των πολυεθνικών.   

ΗΠΑ: Οι μεγιστάνες και τα τζάμια

---

Πιο πλούσιοι κατά μισό τρισ. δολάρια βρέθηκαν εν μέσω πανδημίας οι Αμερικανοί μεγιστάνες, όπως ο ιδιοκτήτης της Amazon.com Τζεφ Μπέζος, του Facebook Inc Μαρκ Ζάκερμπεργκ, της Tesla Inc Ίλον Μασκ κ.ά.. Το συμπέρασμα αυτό εξάγεται από έκθεση που δημοσιοποιήθηκε από το Ινστιτούτο Πολιτικών Μελετών (IPS).

Την ίδια στιγμή η ανεργία αγγίζει το πρωτοφανές ποσοστό για τις ΗΠΑ του 25% και καλπάζει προς τα 40 εκ. ανέργους.

Τα στοιχεία «μας υπενθυμίζουν ότι είμαστε πιο διχασμένοι, οικονομικά και φυλετικά, από οποιαδήποτε άλλη στιγμή εδώ και δεκαετίες», σχολίασε ο Τσακ Κόλινς, ένας εκ των συγγραφέων της μελέτης. 

Αυτή είναι μια ηχηρή απάντηση σ' αυτούς που εξισώνουν τα σπασμένα τζάμια και τις λεηλασίες με τον συστημικό ρατσισμό, με το φόνο του Τζορτζ Φλόιντ, αλλά και με τη βία της ανεργίας, της πείνας, της μη πρόσβασης στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, στη βία να μην έχεις σπίτι, στη βία να μην έχεις νερό. 

 Είναι η απάντηση στους απογόνους των δουλοκτητών βαμβακοπαραγωγών του αμερικανικού νότου, όπως ο ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Tom Cotton, που ισχυρίζονται ότι «Οι ταραχές δεν έχουν καμία σχέση με τον Τζορτζ Φλόιντ»(άρθρο στους The New York Times) και ότι αυτές τις κάνουν «μηδενιστές εγκληματίες» που αναζητούν «τη συγκίνηση της καταστροφής». Οι χιλιάδες διαδηλωτές είναι σύμφωνα με τον Cotton «μηδενιστές» που ηδονίζονται από την καταστροφή! Βέβαια, όπως γράφει, υπάρχουν και οι «ριζοσπαστικές αριστερές ομάδες» που διεισδύουν στις διαδηλώσεις «για να εκμεταλλευτούν το θάνατο του Φλόιντ». Η ρητορική αυτή δεν είναι περιθωριακή, είναι η κυβερνητική πολιτική που κατοικεί στο Λευκό Οίκο, είναι η πολιτική που θέτει πάνω απ' όλα την οικονομία, δηλαδή το κέρδος, και η οποία μεταλαμπαδεύεται στην ακροδεξιά όλου του κόσμου. Δεν είναι τυχαίο ότι η είδηση πως ο Φλόιντ είχε προσβληθεί από τον covid-19 μεταδόθηκε από το NBC για να γίνει "επιχείρημα" από τους φασίστες όλου του πλανήτη.   

Σ' αυτούς απαντάει ο Αμερικανός σχεδιαστής μόδας Marc Jacobs που λέει: «Ποτέ μην τους αφήσετε να σας πείσουν ότι ένα σπασμένο τζάμι μιας περιουσίας είναι βία. Η πείνα είναι βία. Το να μην έχεις σπίτι είναι βία. Ο πόλεμος είναι βία. Το να ρίχνεις βόμβες σε ανθρώπους είναι βία. Ο ρατσισμός είναι βία. Η ανωτερότητα της λευκής φυλής είναι βία. Το να μην έχεις ιατροφαρμακευτική περίθαλψη είναι βία. Το να μολύνεις το νερό για το κέρδος είναι βία. Οι περιουσίες μπορούν να αντικατασταθούν, οι ανθρώπινες ζωές όχι»

Η έξωση...

Ακούω κάποιους να μιλούν για τις περιορισμένες συνέπειες του αυθορμητισμού και των αυθόρμητων κινημάτων, όπως αυτό στις ΗΠΑ. Ναι, χωρίς πολιτική οργάνωση της οργής, αυτή δεν διαρκεί. Όμως, δεν θα ξεχάσω αυτό που συνέβη στον Ελίας Κανέττι καθώς παρακολουθούσε από το πεζοδρόμιο μία πορεία διαμαρτυρόμενων εργατών στη Φρανκφούρτη: «όταν ενέδωσα και βρέθηκα πραγματικά μέσα στη μάζα, είχα την αίσθηση ότι επρόκειτο για κάτι το οποίο στη φυσική είναι γνωστό ως βαρύτητα… κι αυτό που συνέβαινε μέσα στη μάζα, μια απόλυτη αλλαγή συνείδησης, ήταν τόσο καθοριστικό όσο και αινιγματικό», γράφει ο Κανέττι. Από εδώ ξεκινά η εν-σωμάτωση στη συλλογικότητα. Από εδώ εκκινεί η πολιτική συνείδηση (per se) και η πολιτική οργάνωση. Αυτό συμβαίνει σήμερα στις ΗΠΑ.

Τι γίνεται, όμως, όταν αποκλείεσαι από το «σώμα»; Όταν σου κάνουν έξωση από τη ζωή; Τι αισθάνονται αυτά τα παιδιά, αυτοί οι άνθρωποι της φωτογραφίας, που έχουν υποστεί το ξερίζωμα μία φορά από την πατρίδα τους, που τώρα υφίστανται την έξωση από το νέο σπίτι τους, που αποβάλλονται διαρκώς σαν «ξένα σώματα»; 

Εκεί είναι οι Αφροαμερικανοί και οι ισπανόφωνοι, είναι οι γυναίκες, οι ομοφυλόφιλοι, οι άνεργοι, εδώ είναι οι πρόσφυγες, οι Λουκμάν, οι Ζακ, οι Ελένες, οι άνεργοι, οι ανένταχτοι, οι εκτός, οι αποκλεισμένοι από κάθε «σώμα».  Οι πρόσφυγες και οι μετανάστες, αν δεν οργανωθούν πολιτικά, αν δεν συστήσουν το δικό τους «σώμα», διεκδικώντας την ένταξή τους, την αποδοχή από το σώμα που τους απορρίπτει, τότε θα εξωθηθούν στο μόνο «κόσμο» που τους απομένει, στον κόσμο της παρανομίας, της παραβατικότητας και του εγκλήματος. Εκεί θα τους οδηγήσει το ένστικτο αυτοσυντήρησης του ξεμοναχιασμένου όντος, του χωρίς πατρίδα, χωρίς κοινωνία, χωρίς σπίτι, χωρίς ένα «συλλογικό σώμα», χωρίς ένα απάγκιο, χωρίς ανθρωπιά.  

Αυτό το βλέπει μία μερίδα της δεξιάς (Η Καθημερινή), δεν το βλέπει όμως η ακροδεξιά και οι Μηταράκηδες, αλλά και ο Κυριάκος Μητσοτάκης που τον τοποθέτησε εκεί.

Κι όταν ξεσπάσει ο θυμός, κανένας Χρυσοχοΐδης δεν θα μπορέσει να τον αντιμετωπίσει, όσες αύρες και νέα χημικά κι αν αγοράσει.

Ο Τραμπ και η Βίβλος

Παρά την απαγόρευση κυκλοφορίας, παρά την κάθοδο της εθνοφρουράς, παρά την άγρια βία των δυνάμεων καταστολής, ογκώδεις και μαχητικές διαδηλώσεις γίνονται σε όλες τις ΗΠΑ. Ο Λευκός Οίκος πολιορκείται από χιλιάδες διαδηλωτές.

Ο Τραμπ φωτογραφίζεται με τη βίβλο στο χέρι. Η κίνηση δεν είναι τυχαία. Η θρησκεία στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει έντονη πολιτική εμπλοκή. Στη συνέχεια ο Αμερικανός πρόεδρος ψελλίζει ότι έχει κάνει περισσότερα για τη μαύρη κοινότητα από κάθε άλλον πρόεδρο. Μετά αγριεύει και ζητάει από τους κυβερνήτες να λάβουν περισσότερα μέτρα καταστολής, αλλιώς θα φέρει το στρατό. Πανικός. Διαταραχή. Ο έλεγχος έχει χαθεί. Χρησιμοποιούν ακόμη και την μικρή κόρη του Τζορτζ Φλόιντ για να σταματήσουν το «ποτάμι». Όμως αυτό δεν σταματά πλέον.

Το αυθόρμητο κίνημα αρχίζει να αποκτά διάρκεια. Μέρος του συστήματος -ακόμη και πολυεθνικές- είναι με το μέρος των διαδηλωτών και εναντίον της ακροδεξιάς ρητορικής και πρακτικής του Ντόναλντ Τραμπ. Γιατί είναι ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος που με το λόγο και τη στάση του άτυπα νομιμοποίησε τον θεσμικό ρατσισμό, τη βία και τους νεοναζί οπαδούς του.

 «Η καρδιά μου πονάει ως άνθρωπος» λέει ένας εθνοφρουρός. Κάποιοι αστυνομικοί και εθνοφρουροί γονατίζουν, όπως οι διαδηλωτές. Αυτοί που λένε ότι «οι μπάτσοι είναι πάντα μπάτσοι» και διαφωνούν με την προβολή των εικόνων των αστυνομικών που αγκαλιάζονται με διαδηλωτές, δεν καταλαβαίνουν την ιδεολογική ήττα και την πολιτική απονομιμοποίηση της κρατικής βίας, όταν ένας «θεσμικός βιαστής», ένας μπάτσος, ένας εθνοφρουρός, καταγγέλλει με τη στάση του την καταστολή, δηλαδή την πολιτική Τραμπ. Αντίθετα, αυτή είναι η καλύτερη απάντηση στην επιχειρηματολογία του Αμερικανού προέδρου για τους «κακούς αντιφασίστες», για τους δήθεν κλέφτες, για τους ταραξίες, τους αναρχικούς και τους κακοποιούς! Είναι η καλύτερη απάντηση στις βίαιες εικόνες που προβάλλουν τα συστημικά μέσα ενημέρωσης προκειμένου να ενισχύσουν την επιχειρηματολογία του Ντόναλντ Τραμπ και να κρύψουν τις ογκώδεις διαδηλώσεις.  Η συστημική ενημέρωση παρά τη φοβερή δύναμή της ηττήθηκε και πάλι από τον «Δρόμο» και τα κοινωνικά δίκτυα (γι’ αυτό στην Ελλάδα η επόμενη κυβερνητική πρωτοβουλία θα είναι ο έλεγχος των social media-ΤΑ ΝΕΑ 2/6/2020).

Βέβαια, η απορατσιστικοποίηση του κράτους και της κοινωνίας των ΗΠΑ δεν είναι εύκολη υπόθεση. Ο ρατσισμός είναι εγγεγραμμένος ανεξίτηλα στην προτεσταντική εκδοχή της Βίβλου, με την οποία φωτογραφήθηκε ο Τραμπ, αφού τραμπούκισε πρώτα χιλιάδες διαδηλωτές. Εδώ η φτώχεια θεωρείται "αμαρτία", αντιστρέφοντας πλήρως το αρχικό μήνυμα του χριστιανισμού. Ο Τραμπ και οι επικοινωνιολόγοι του προωθούν την εικόνα των λευκών προτεσταντών, των περίφημων WASP's, αυτών που στο ένα χέρι κρατούσαν τη Βίβλο και στο άλλο το σπαθί, όπως γράφει ο Ν. Χώθορν. Ναι, το μέλλον στη ρητορική και πρακτική της σύγχρονης (ακρο)δεξιάς σημαίνει επιστροφή στο παρελθόν της "καθαρότητας", των αποκλεισμών, του πουριτανισμού και του πιο άγριου ρατσισμού. Η άτυπη νομιμοποίηση του ρατσισμού και της βίας από τον Ντόναλντ Τραμπ, είναι αυτή που έβαλε φωτιά στο ήδη συσσωρευμένο μπαρούτι της οργής. Οποιοιδήποτε συνειρμοί με εγχώριες καταστάσεις είναι λογικοί...    

Strange Fruit

 Strange Fruit... τα «περίεργα φρούτα» εξακολουθούν να καλλιεργούνται, οι μαύροι με το παραμορφωμένο στόμα και τα βγαλμένα μάτια εξακολουθούν να κρέμονται στα δέντρα, στα δέντρα που έχουν αίμα στις ρίζες και τα φύλλα…

Η Billie Holiday τραγουδάει, διστάζει, συγκινείται, η κυτταρική μνήμη ξυπνάει, ξεσπάει. Τα δάκρυα χαράζουν το πρόσωπό της, όπως τα λόγια την ψυχή της.  Strange fruit… Ένας θρήνος, για τα θύματα της άγριας ρατσιστικής βίας των λευκών προτεσταντών της Κου Κλουξ Κλαν, το πρώτο μοιρολόι της μαύρης απελπισίας.

Strange Fruit… Ο ύμνος των μαύρων, η κραυγή για όλα τα θύματα του ρατσισμού.

Είναι οι στίχοι που έγραψε ο δάσκαλος από το Μπρονξ, του Abel Meeropol κοιτάζοντας αυτή τη φωτογραφία με τα κορμιά του Thomas Shipp και του Abram Smith να αιωρούνται άψυχα από ένα δέντρο στο Marion της Indiana στις 7 Αυγούστου του 1930. Σχεδόν έναν αιώνα μετά, η ανάσα ενός ακόμη μαύρου, του Τζορτζ Φλόιντ κόβεται φρικτά, όχι από ένα σκοινί, αλλά από το γόνατο ενός μπάτσου ρατσιστή.  

Έναν αιώνα μετά η «παράξενη και πικρή σοδειά» εξακολουθεί να καλλιεργείται.

Και η Billie Holiday συνεχίζει να τραγουδάει: It is a strange and bitter crop.

Περίεργος Καρπός

Δέντρα του Νότου κρατούν έναν περίεργο καρπό

Αίμα στα φύλλα κι αίμα στις ρίζες

Μαύρα κορμιά να αιωρούνται στο Νότιο αεράκι

Ένας περίεργος καρπός να κρέμεται απ' τα λευκά δέντρα

 

Μία βουκολική σκηνή βγαλμένη απ' τον γενναίο Νότο

Δυο μάτια πρησμένα κι ένα στόμα στραβό

Μυρωδιά από μανόλια γλυκιά και φρέσκια

Και ξαφνικά, μια οσμή από καμένη σάρκα

 

Τούτος είναι καρπός για να τον κατασπαράξουν τα κοράκια

Για να τον μαζέψει η βροχή, για να τον ρουφήξει ο αέρας

Για να τον σαπίσει ο ήλιος, για να τον ρίξουν τα δέντρα

Τούτη είναι μία σοδειά περίεργη και πικρή

http://artinews.gr/strange-fruit1.html

Η κρίση των ΗΠΑ και η Kultur Klux Klan

Ένας ακόμα Αφροαμερικανός, ο Τζωρτζ Φλόιντ, δολοφονήθηκε με φρικτό τρόπο από έναν λευκό αστυνομικό. Ήταν το Νοέμβριο του 2014 όταν η αμερικανική δικαιοσύνη απάλλαξε τον αστυνομικό που σκότωσε έναν 18χρονο Αφροαμερικανό στο Φέργκιουσον του Μιζούρι και οι ΗΠΑ πήραν φωτιά. Ο ρατσισμός εξακολουθεί να είναι εδώ, αλλά το ερώτημα που τίθεται είναι: Τι είναι αυτό που τον αναπαράγει;

Ο ρατσισμός είναι βαθιά ριζωμένος όχι μόνο στην κοινωνική αλλά και στην πολιτική και, κυρίως, στην πολιτιστική παράδοση των ΗΠΑ. Η κουλτούρα του προτεσταντικού πουριτανισμού εξισώνει τους Αφροαμερικανούς με το έγκλημα αλλά και τη φτώχεια με την «αμαρτία», καθώς σύμφωνα με την προτεσταντική κατήχηση οι φτωχοί είναι καταδικασμένοι από το... Θεό να παραμείνουν φτωχοί γιατί δεν αντέχουν τους πειρασμούς του πλούτου! Συνεπώς, όχι μόνο οι «μαύροι» αλλά συνολικά οι φτωχοί είναι καταδικασμένοι να κινούνται στο χώρο της «αμαρτίας» και του εγκλήματος(οι θεωρίες του φασίστα εγκληματολόγου Λομπρόζο είναι ανάλογες). Η κόλαση είναι εδώ και κατοικείται από τους κάθε φορά νέους φτωχούς μετανάστες, καθώς η εγκληματικότητα δεν είναι παρά ένας αναγκαστικός ενδιάμεσος σταθμός, τον οποίο χρησιμοποιούν οι μετανάστες στην προσπάθεια να επιβιώσουν και στο δρόμο τους προς την κοινωνική ενσωμάτωση. Σύμφωνα με μια άλλη προσέγγιση οι «αποκλεισμένοι» εκθέτουν το μόνο κεφάλαιο που διαθέτουν, τον εαυτό τους, το σώμα τους. Βέβαια, εδώ μιλάμε για τους μεμονωμένους φτωχοδιάβολους και όχι για το οργανωμένο έγκλημα, δηλαδή τη μαφία, ούτε για τη «νόμιμη παρανομία» των μεγαλοεπιχειρηματιών τύπου Ροκφέλερ. Γι' αυτούς η «αμαρτία» είναι μία ακόμα πολύ παραγωγική και κερδοφόρα διαδικασία! Εδώ, όπως σημειώνει ο Μαξ Βέμπερ, ο πλούτος «τείνει να συνενωθεί με καθαρά εγκόσμια πάθη, που συχνά του έδιναν το χαρακτήρα ενός «σπορ»... Στο τελικό στάδιο αυτής της εξέλιξης, θα μπορούσε αληθινά να λεχθεί: ειδικοί δίχως πνεύμα, ηδονιστές δίχως καρδιά∙ το μηδενικό αυτό φαντάζεται ότι πέτυχε ένα επίπεδο πολιτισμού, που δεν υπήρξε πριν ποτέ»!

Μέχρι τώρα και παρά τους κοινωνικούς εμφυλίους μεταξύ των «κάτω», η κρίση στις ΗΠΑ ήταν διαχειρίσιμη λόγω της κοινωνικής κινητικότητας και της κοινωνικής ενσωμάτωσης. Το «Εμείς ο λαός…», η φράση με την οποία αρχίζει το Αμερικανικό Σύνταγμα θα βασισθεί και πάλι στο αντίθετό του, δηλαδή στο σύστημα διαιρέσεων των «κάτω», που είναι αμερικανική «εφεύρεση». Μόνο που τώρα έχουμε μια αντίστροφη πορεία που καθιστά αδύνατη τη διαχείριση της κρίσης. Η προοπτική ανόδου των «κάτω» έχει εκλείψει τελεσίδικα. Επιπλέον, οι συνεχώς διογκούμενες ανισότητες διαλύουν τις «μεσαίες» τάξεις που συμπιέζονται προς τα κάτω, τείνοντας να συναντήσουν μια underclass, που περιλαμβάνει τους νέους αποκλεισμένους. Οι ανισότητες όμως δεν φαίνεται να συνιστούν επαρκή συνθήκη για να συστήσουν το πολιτικό Εμείς των «κάτω». Η ατέρμονη «πληθυντικότητα», η πολυδιάσπαση σε αλληλοσυγκρουόμενες εθνοτικές ομάδες-συμμορίες εμποδίζει τη σύνθεση. Η «πληθυντικότητα» ως κεντρική πολιτική αφοπλίζει τους «κάτω» με τον σκόπιμο τονισμό των επί μέρους διαφορών (βάσει του γνωστού δικαιώματος στη διαφορά και των προνομίων που την επιβραβεύουν-affirmative action), φθάνοντας μέχρι το σημείο μιας επικίνδυνης πολυδιάσπασης και διάρρηξης του κοινωνικού ιστού.

Οι νέο-πραγματιστές, όπως ο Ρόρτυ, αναζητούν μια «νέα (κεντρομόλο) εμπνέουσα αξία» που θα αναζωογονήσει τον αμερικανικό πατριωτισμό και θα ενισχύσει τη συνοχή της αμερικανικής κοινωνίας. Δηλαδή τους «πάνω» με τους «κάτω». Για άλλους, τους συντηρητικούς και τους φονταμενταλιστές, το πρόβλημα είναι δημογραφικό και πολιτιστικό! Το πρόβλημα, δηλαδή, είναι οι ισπανόφωνοι και οι αφροαμερικανοί μετανάστες και ο κίνδυνος της απώλειας της κυριαρχίας των WASP’s, των λευκών. Σε κάθε περίπτωση, το φαινομενικά παράδοξο είναι πως η γενικευμένη αμφισβήτηση της πολιτισμικής ηγεμονίας των WASPs από τις διάφορες μη ευρωπαϊκές εθνότητες των ΗΠΑ (αφρο-αμερικανοί και ισπανόφωνοι) οδηγεί στη συνολική απόρριψη των ευρωπαϊκών οικουμενικών αξιών! Αυτό είναι αποτέλεσμα της μακροχρόνιας επιβολής του συστήματος αξιών των Λευκών Αγγλοσαξόνων Προτεσταντών ως κυρίαρχου στοιχείου της αμερικανικής ιστορικής ιδιαιτερότητας, αφού πάντα όποιος δεν το αποδέχεται καταδικάζεται στην πυρά του αντι-πατριωτισμού και του αντι-αμερικανισμού. Έτσι, οι «κάτω» μέσα από τον υπερτονισμό των διαφορών, την πολυδιάσπαση μέσω των εν μέρει φαινομενικά θετικών διακρίσεων και τη μανιχαϊστική στάση (που ενισχύεται από το σύνθημα «Kultur Klux Klan ή πολιτιστικός πλουραλισμός») συναντούν την πολιτική της Ουάσινγκτον.

Η πολιτική της affirmative action(θετική διάκριση) επανέφερε την έννοια της «ράτσας» και το ρατσισμό από το παράθυρο, δηλαδή με φαινομενικά θετικό τρόπο μέσω των προνομίων του 10% (στους «μη λευκούς») αλλά και αρνητικό για τους λευκούς μη προνομιούχους, δηλαδή τους φτωχούς λευκούς και τους ασιατικής καταγωγής «κάτω», που αισθάνονται να αδικούνται και έτσι στρέφονται εναντίον των αφροαμερικανών, καθιστάμενοι ρατσιστές μέσω μιας κατευθυνόμενης κεντρικής πολιτικής. Ουσιαστικά έχουμε μία αντιστροφή των διακρίσεων –ο «αποκλεισμός», όπως και το Κράτος, αποκτά πλέον αχρωματοψία (color-blind). Το αμερικανικό έθνος ενώνεται, ή ακριβέστερα δεν διασπάται, ακριβώς λόγω της… πολυδιαίρεσης μέσω του πολυπολιτισμού και των «θετικών διακρίσεων». Για όσους εκπλήσσονται από την αντίφαση, σημειώνουμε ότι και η affirmative action είναι ως εφαρμοσμένη πολιτική μία αντίφαση αφού είναι μία άρνηση της συνταγματικά κατοχυρωμένης Ατομικότητας και προπάντων είναι μία διάκριση! Αλλά μέσω ανάλογων αντιφάσεων και το σύνθημα «είμαι Αμερικανός, Αντιφάσκω…» του ποιητή Ουόλτ Ουίτμαν, οι Αμερικανοί γίνονται και πάλι ο συνταγματικός «Εμείς ο λαός…»! Βέβαια, ο Άρθουρ Σλέσινγκερ θα μιλήσει για τον κίνδυνο «βαλκανοποίησης» των ΗΠΑ, ενώ ο Σάμουελ Χάντινγκτον θα πει πως παρακολουθούμε την «αποδυτικοποίηση» της Αμερικής.

Ο φόβος αλλοίωσης της αμερικανικής ταυτότητας συνιστά την σημερινή κρίση της. Αλλά ποια ήταν και είναι η κυρίαρχη αμερικανική πολιτιστική ταυτότητα; Όπως προείπαμε: «Το προτεσταντικό πνεύμα και ο βρετανικού περιεχομένου πολιτισμός που, τον 17ο και 18ο αιώνα, διαμόρφωσαν την ηθική και πολιτική προσωπικότητα των ΗΠΑ». Συνεπώς, οι φόβοι είναι οι φόβοι των λευκών αγγλοσαξόνων προτεσταντών (WASPs), που σήμερα απειλούνται από τη δημογραφική τανάλια των αφροαμερικανών και των ασιατών από το ένα μέρος και των ισπανόφωνων μεταναστών από το άλλο. Η απειλή δεν είναι μόνο πολιτιστική αλλά και πολιτική αφού η ομαδική εγκατάσταση των ισπανόφωνων μεταναστών σε συγκεκριμένες πολιτείες επηρεάζει καθοριστικά τα αποτελέσματα της εκλογικής διαδικασίας αλλά και πολιτιστική αφού μια ισπανόφωνη «χριστιανο-καθολική» κουλτούρα απειλεί την προτεσταντική.

Σε κάθε περίπτωση, οι ΗΠΑ παραμένουν ένα έθνος πολιτικό κατά «συμπερίληψη» (ανοιχτότητα-ανεκτικότητα) και εθνικό μέσω μιας σειράς αποκλεισμών (κλειστό). Συγκεκριμένα, η αμερικανική εθνική ταυτότητα και συνοχή δημιουργήθηκε ως ετεροκαθορισμός μέσω μιας διαρκούς εφεύρεσης αντιπάλων –εσωτερικών και εξωτερικών- αλλά και μέσω της αρχής του καλύτερου συνδυασμού των διαφόρων κόσμων. Αυτή η διαλεκτική του «ανοικτού-κλειστού», η διαλεκτική ή το σύνδρομο του στρειδιού αποτυπώθηκε πολιτικο-ιδεολογικά στη φαινομενική σύγκρουση των πολιτικών του εσωστρεφούς απομονωτισμού (φόβοι αλλοίωσης της αμερικανικής ταυτότητας) και της εξωστρεφούς τάσης για παγκόσμια ηγεμονία. Δεν είναι τυχαίο ότι ένας πόλεμος, όπως αυτός στο Βιετνάμ, ενδεχομένως και του Ιράκ, είχε εσωτερικές αιτίες.

Η σημερινή κρίση των ΗΠΑ μοιάζει να συνδέεται με τον χαρακτήρα ενός φαντασιακού έθνους που αιωρείται μεταξύ του πλουραλιστικού και πολυπολιτιστικού του πόλου και του πόλου της έκφρασης μιας ενιαίας και μονοσήμαντης εθνικής ταυτότητας. Αυτή η κρίση δεν ήταν ποτέ μοιραία αφού ήταν πάντα διαχειρίσιμη εκ των «άνω». Μάλιστα, ήταν πάντα και εξακολουθεί να είναι ένα μέσο των «πάνω» για να μεταθέτουν την κρίση στην κοινωνική περιφέρεια, αναπαράγοντας τις «εμφύλιες» αντιπαραθέσεις των κάτω σε δευτερεύοντα σε σχέση με την κεντρική σύγκρουση ζητήματα. Σήμερα, η τακτική της πολυδιάσπασης των «κάτω» που εφαρμόζεται στο εσωτερικό των ΗΠΑ, εφαρμόζεται, όπως είδαμε, και στο διεθνές πεδίο μέσω της πολιτικής της λεγόμενης «αποσυσσωμάτωσης», όπως συμβαίνει με την τακτική των ΗΠΑ έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ελέγχου της «νέας Ευρώπης» (βλέπε και την περίπτωση της Ουκρανίας και της Ευρωασιατικής Ένωσης). Αλλά η «αποσυσσωμάτωση» δεν είναι η μόνη ιδιαιτερότητα των ΗΠΑ, είναι και η ανασυσσωμάτωση, η ανασύνθεση, ο συνδυασμός. Με άλλα λόγια, ό,τι απειλεί διαλύεται και ξαναγίνεται με τρόπο που θα το καθιστά ακίνδυνο ή ωφέλιμο για τα συμφέροντα των «πάνω» τόσο στο εσωτερικό των ΗΠΑ όσο και στο εξωτερικό σύμφωνα με τη στρατηγική του χάους.

 *Homo Americanus, 2008