Κυριακή 15 Οκτωβρίου 2017

Η βιοπολιτική και η τρέλα στον Φουκώ

Στις 15 Οκτωβρίου 1926, γεννιέται στο Πουατιέ της Γαλλίας ο Μισέλ Φουκώ. Οι γονείς του είναι πλούσιοι και του χαρίζουν μια άνετη ζωή. Ωστόσο, ο ίδιος είναι δύσκολο και κλειστό παιδί που συχνά προβληματίζει την οικογένεια με τη συμπεριφορά του.
Μεγαλώνοντας επιλέγει να ακολουθήσει Κλασικές Σπουδές (μελέτη Λατινικών και Αρχαίων Ελληνικών) στο Κολλέγιο του Αγίου Στανισλάου, ενώ το 1946 εγγράφεται στην ENS για να σπουδάσει Φιλοσοφία και Ψυχολογία. Τα χρόνια της φοίτησής του αποδεικνύονται καταλυτικά, καθώς ανακαλύπτει την ομοφυλοφιλία του, εκδηλώνει τάσεις αυτοκτονίας και πειραματίζεται με αλκοόλ και ναρκωτικά.

Το 1952 κατορθώνει να πάρει το πτυχίο του και αποφασίζει να ακολουθήσει ακαδημαϊκή καριέρα. Χάρη στο λαμπρό του μυαλό εργάζεται με επιτυχία σε πανεπιστημιακά ιδρύματα της Γαλλίας και της Σουηδίας αλλά και σε ψυχιατρικές κλινικές.  Όντας ανήσυχο πνεύμα, γράφει. Έργα του είναι μεταξύ άλλων τα Τρέλα και Παραλογισμός : Η ιστορία της τρέλας στην Κλασική Εποχή (1961), Επιτήρηση και Τιμωρία : Η γέννηση της φυλακής (1975), Η ιστορία της σεξουαλικότητας (1978-1984), Εξουσία, Γνώση και Ηθική (1987), Οι μη κανονικοί, Ουτοπίες και Ετεροτοπίες, Το μάτι της εξουσίας, Επίσκεψη στη φυλακή Attica...

Σάββατο 7 Οκτωβρίου 2017

Έτσι εκπαιδεύουν στον ρατσισμό και το φασισμό

Ο άνεργος, ο φτωχός και ο νεόπτωχος δεν αντιδρούν, δεν αγανακτούν, αντίθετα η οργή σαπίζει εντός τους. Δεν υπάρχει πολιτικός θεσμός που να οργανώσει και να πολιτικοποιήσει την οργή, να την κάνει δύναμη, τέτοια που να αλλάξει το συσχετισμό των αισθημάτων και των δυνάμεων.
Έτσι, χωρίς οργανωμένο πλαίσιο, χωρίς ρέουσα πηγή, ο λόγος της αξιοπρέπειας και της ανυπακοής θολώνει και στερεύει. Η ποιητική γλώσσα, που κάποτε λειτουργούσε ως δύναμη εντροπίας, ωθώντας στην ανατροπή της κρατούσας συμβολικής τάξης, στην ανάδευση της ακινησίας και στην παρεμπόδιση της σήψης, που δημιουργούσε μια νέα κοινωνικότητα, μία νέα συλλογικότητα, αντλώντας από την ποιητικότητα των δρόμων, από τον τόπο της υπερωρίας των νέων και του  νέου λόγου, τώρα εξαντλείται στις αυτοεκδόσεις ποετάστρων ελάσσονος ποιότητας και μείζονος ναρκισσισμού.  
 Τα γράφω αυτά γιατί ναι, χρειαζόμαστε «κουράγιο», χρειαζόμαστε ελπίδα. Γιατί η λογοτεχνία είναι ένας τρόπος να ουρλιάζει κανείς βουβά, φουσκώνοντας το μεγάλο ποτάμι της αγανάκτησης για την κοινωνική αδικία. Γιατί η τέχνη δεν είναι μόνο για τους «χορτάτους», η λογοτεχνία δεν είναι μόνο μία τεχνο-λογία της εξουσίας...

Πέμπτη 21 Σεπτεμβρίου 2017

Ο Πανικός του χρόνου

«Δεν τον προλάβαμε…». Το άκουσα τόσες φορές... Μια φράση δηλωτική της συνάφειας του χρόνου με τη ζωή. Αλλά και με το χρήμα. Γιατί δεν είναι μόνο ο χρόνος χρήμα αλλά και το χρήμα χρόνος. Γιατί αν έχεις «χρήμα» παρακάμπτεις την φοβερή λίστα του δημόσιου νοσοκομείου «φακελώνοντας» ή πηγαίνοντας σε ένα ιδιωτικό. Κι όταν μιλώ για χρήμα δεν εννοώ μόνο το «ζωντανό» με το οποίο αγοράζεις χρόνο και ζωή(όχι πάντα-δεν αγοράζονται όλα ούτε πουλιούνται) αλλά και το «συμβολικό» χρήμα, ή κεφάλαιο, όπως… επιστημονικά λέγεται το «μέσο».  
Η στέρηση, λοιπόν, χρημάτων και πρόσβασης, η ανεργία, η μη προοπτική, προπάντων ο «πανικός του χρόνου», εκεί στο κρεβάτι του αρρώστου, του δικού, καθιστά την οδύνη ανυπόφορη. Εδώ το δευτερόλεπτο γίνεται αιώνας και ο χρόνος βράχος και βρόγχος...

Κυριακή 17 Σεπτεμβρίου 2017

Η μονομαχία Καρλ Πόπερ και Λούντβιχ Βιτγκενστάιν

Με αφορμή το γεγονός ότι σαν σήμερα το 1994 πέθανε στα 92 του χρόνια ο Καρλ Πόπερ αλλά και το άρθρο του φίλου Φοίβου Γκικόπουλου για "Το όπιο των διανοουμένων", θυμήθηκα την περίφημη "μονομαχία" του Πόπερ με τον Λούντβιχ Βιτγκενστάιν. Τι συμβαίνει, λοιπόν, όταν συναντώνται δύο κορυφαίοι διανοητές που σφράγισαν με το έργο τους τον 20ο αιώνα και είναι αποφασισμένοι να εξοντώσουν ο ένας τον άλλον σε μια πρωτοφανή «φιλοσοφική» μονομαχία; Ο θρύλος -δηλαδή το σχοινί που έγινε τριχιά- θέλει τον Λούντβιχ Βιτγκενστάιν και τον Καρλ Πόππερ να συναντώνται την 25η Οκτωβρίου 1946 στη Λέσχη Ηθικής Επιστήμης του Κέμπριτζ και υπό το βλέμμα του Μπέρτραντ Ράσελ και άλλων να εγκαταλείπουν τη λεκτική, φιλοσοφική διαμάχη τους και να έρχονται στα χέρια, κρατώντας μάλιστα πυρωμένες μασιές!...

Σάββατο 16 Σεπτεμβρίου 2017

Νέο σκάνδαλο με την επικίνδυνη ουσία γλυφοσάτη της Μονσάντο

Είναι γνωστή η υπόθεση της επικίνδυνης ουσίας γλυφοσάτη (glyphosate), καθώς από τον Μάρτιο του 2015 το Διεθνές Γραφείο Έρευνας για τον Καρκίνο (ΙΑRC)του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας διαπίστωσε ότι η γλυφοσάτη πιθανότατα γεννά καρκίνους στους ανθρώπους, γι’ αυτό και οφείλει να απαγορευτεί εντελώς. Η γλυφοσάτη είναι η δραστική ουσία του μεγαλύτερου σε πωλήσεις ζιζανιοκτόνου στον κόσμο, του Roundup της εταιρείας Monsanto...

«…Γιατί αν γλυτώσει το παιδί, υπάρχει ελπίδα»

Αυτός είναι ο κόσμος μας, αυτή είναι η «υποκρισία μιας δημοκρατίας που έχει μεθύσει από ελευθερία και ισότητα, την ίδια στιγμή που αποστρέφει το πρόσωπό της από λαμπρούς μαθητές των οποίων το μόνο σφάλμα είναι ότι ανήκουν στον απλό αγροτικό κόσμο, τη στιγμή που φυλακίζει τους φυγάδες, οι οποίοι διψούν για ελευθερία, και τους στέλνει στα κάτεργα όπου βασανιστές τυραννούν τα παιδιά…». Αυτά έλεγε ο Ζενέ στον αιώνα του, αυτά είχε υποστεί ο ίδιος ως νόθο παιδί, ακριβώς τα ίδια και χειρότερα ισχύουν τον 21ο αιώνα. Τώρα τα παιδιά παραμένουν εσαεί αόρατα, εξόριστα, ερημωμένα από την αγάπη που έχουν ανάγκη για ν’ ανθίσουν. Αυτός ο κόσμος, η Δύση, αυτή η δημοκρατία, η δυτική, μισεί τα παιδιά. Γι’ αυτό «…όταν βρεθείς εκεί ανάμεσα σ’ όλα τα παιδιά του θλιμμένου αμερικάνικου παράδεισου... θα δεις πως όλοι έχουν γίνει παράφρονες - ένα παρανοϊκό σύμπαν»(Κέρουακ). Αυτό είναι το σύμπαν των ψυχοτρόπων. Ψυχοτρόπα για τους «πάνω», ψυχοτρόπα και για τους «κάτω». Έτσι καταστέλλεται η νεανική οργή.  

Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου 2017

Ο Ηλίας Πετρόπουλος και τα τσογλάνια...

Αρχαία Ολυμπία. 3 Σεπτεμβρίου 2003. Κυριακή. Συνέδριο λογοτεχνών των βαλκανικών χωρών. Όμορφη μέρα. Όλα είναι εν ειρήνη. Φαινομενικά. Γιατί η Γιουγκοσλαβία διαλύθηκε και μαζί οι πολύχρονοι δεσμοί συντρόφων και ομότεχνων. Και δεν υπάρχει μεγαλύτερο μίσος από το μίσος των ομοίων.
Ο Βασίλης Βασιλικός με πλησιάζει και μου ζητάει να πάμε μια βόλτα. Μου ανακοινώνει το θάνατο του Ηλία Πετρόπουλου. Η θλίψη είναι αποτυπωμένη στο πρόσωπο και τη φωνή του. Είναι ο διαχειριστής της διαθήκης του. Μου τη λέει: «Να κάψεις το κουφάρι μου και να ρίξεις τις στάχτες στον υπόνομο…».
Ο άνθρωπος, ένα κουφάρι. Χους εις χουν, εκεί, στάχτες στον υπόνομο εδώ. Το ασύνηθες, ότι διαφεύγει από το «φυσικοποιημένο» σοκάρει. Αλλά η ανόργανη προοπτική του Ηλία Πετρόπουλου είχε την ίδια συνέπεια με την οργανική. Ανορθόδοξη: Με τα μέτρα των ανθρώπων και του πολιτισμού τους. Ορθόδοξη: Με τα μέτρα της φύσης και του Πετρόπουλου.
Ο Ηλίας Πετρόπουλος γεννήθηκε στην Αθήνα το 1928, σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης και τουρκολογία στο Παρίσι όπου και εγκαταστάθηκε το 1975...

Ποιοι φοβούνται την Έλιφ Έραλπ;

  [ Γιώργος X. Παπασωτηρίου /artinews.gr  / 21.09.26 ] Οι νέοι και οι νέες στο Βερολίνο ψήφισαν μαζικά Die Linke, διαψεύδοντας αυτούς που ι...