Να ξεμαρμαρώσουμε...

Χρεοκοπία, χαράτσια, απολύσεις, τοκογλυφικές επιθέσεις από τους μαυραγορίτες της γειτονιάς μέχρι αυτούς της Γουόλ Στρητ και του Σίτι. Η Ελλάδα βιώνει μία από τις πιο μαύρες σελίδες της. Οι άνθρωποι ζουν την εποχή του μεγάλου φόβου, της αβεβαιότητας, της ανεργίας, της φτώχειας, της απουσίας ενός σταθερού πλαισίου ζωής και της βίωσης μιας περιφραγμένης, έμφοβης ατομικότητας. Παντού διπλαμπαρωμένα σπίτια και περίκλειστες ψυχές, γι’ αυτό ο τρόμος δεν έχει οδό διαφυγής, δεν έχει τρόπο ν’ ακουμπήσει στον ώμο του διπλανού και να γίνει δύναμη δημιουργική. Ο φόβος έχει καθηλώσει τους πολίτες, που αισθάνονται όλη τους η ζωή να καταστρέφεται δια μιας. Η καθήλωση αυτή ενισχύεται με την πολιτική του χειρότερου, με ψέματα αναμεμιγμένα με τρομοκρατία από την επαπειλούμενη πλην συντελούμενη χρεοκοπία, από την ανασφάλεια και τη διαλυτική λειτουργία του κοινωνικού αυτοματισμού. Μαζί και η υποβολή της ενοχικής αντίληψης ότι όλοι είμαστε διεφθαρμένοι κι ανίκανοι να διαχειριστούμε την κρίση> Πρόκειται για μία από τις βασικές λειτουργίες του ιδεολογικού μηχανισμού του νεοφιλελευθερισμού σύμφωνα με τον Αργεντινό οικονομολόγο Κλαούντιο Κατς. Τα ίδια έλεγαν και στην Αργεντινή την εποχή της χρεοκοπίας της. Η οποία είδε άσπρη μέρα «μόνον όταν σταμάτησε να κάνει ό,τι τις ζητούσαν οι πιστωτές». Ο μεγάλος φόβος, όμως, δεν επιβάλλεται μόνο στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρώπη. Πρόκειται για το φόβο του λεγόμενου aftershock, του μετασεισμού μετά το σεισμό του 2008. Για την ακρίβεια εκδιπλώνεται ήδη ένας οικονομικός πόλεμος ξεκαθαρίσματος των εσωτερικών λογαριασμών στη Δύση, με το δολάριο να επιτίθεται στο ευρώ. Το τελευταίο πρέπει να εξαφανισθεί μαζί με την ευρωζώνη. Ήδη αρχίζει να τρίζει. Σειρά στη συνέχεια θα έχει ο πόλεμος του δολαρίου με το κινέζικο γουάν. Τα οδυνηρά αποτελέσματα του πρώτου πολέμου είναι ήδη ορατά στην Ευρώπη. Η τελική λύση, όπως έχει δείξει η ιστορία, προκύπτει με πολεμική αναμέτρηση σε παγκόσμιο επίπεδο. Μπορεί αυτή να αποτραπεί; Μπορεί, αρκεί να υπάρξει η κινητοποίηση των λαών και των ενεργών πολιτών σε ολόκληρο τον κόσμο. Για να συμβεί αυτό πρέπει πρώτα να «ξεμαρμαρώσουμε» από το φόβο!

Η πανουργία της Ιστορίας

Χάος στην Ευρώπη. Χάος στην Ελλάδα. Χάος παντού. Οι «αγορές» επιτίθενται διψώντας για περισσότερο αίμα, για πιο πολύ κέρδος. Το ευρώ υποτιμάται, οι ευρωπαϊκές τράπεζες υποβαθμίζονται ως προς την πιστοληπτική τους ικανότητα, τα θεμέλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης τρίζουν, ενώ οι φήμες σχετικά με την Ελλάδα και την επιστροφή στη δραχμή οργιάζουν δίκην αυτοεκπληρούμενης προφητείας. Κι όμως κάποιοι εντόπιοι απορούν γιατί «δαιμονοποιούμε τις αγορές»! Είναι οι ίδιοι οι οποίοι μαζί με τους τροϊκανούς μας ψέγουν γιατί έχουμε «ταμπού», όπως η… ανεργία και οι απολύσεις. Αυτοί που προσκυνούν στο ειδωλολατρικό τοτέμ του κέρδους και της άπληστης συσσώρευσης πλούτου κατηγορούν όσους ομνύουν στην «ανθρωπιά», ότι δήθεν αντιτίθενται στο «δημόσιο συμφέρον»! Κι όμως είναι οι ίδιοι που βλέπουν μόνο το ατομικό τους οικονομικό ή πολιτικό συμφέρον. Ήδη τα υπουργεία της υποτιθέμενης κυβέρνησης εθνικής ανάγκης έχουν καταστεί προεκλογικά μπαλκόνια, ενώ οι πολιτικοί ενδιαφέρονται περισσότερο για την επιβίωσή τους και τις ηγετικές κομματικές θέσεις τους παρά την άθλια κατάσταση των πολιτών και της χώρας. Αυτό παροξύνει την οργή των Ελλήνων που στρέφονται εναντίον του πολιτικού συστήματος και των πολιτικών συλλήβδην.
Παραδόξως, το ίδιο συμβαίνει και στη Γερμανία. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις το 75% των Γερμανών δεν εμπιστεύονται τους πολιτικούς για την επίλυση των προβλημάτων τους. Επίσης, το 85% δεν εμπιστεύεται τους ειδικούς και τους τεχνοκράτες. Και ευλόγως διερωτώνται πολλοί, πως είναι δυνατόν να υπάρξει όχι μόνο λύση των προβλημάτων αλλά και η ίδια η δημοκρατία χωρίς μια στοιχειώδη εμπιστοσύνη μεταξύ της κοινωνίας των πολιτών και του πολιτικού συστήματος; Αν αυτό ισχύει σε εθνικό επίπεδο, το ίδιο συμβαίνει και στο ευρωπαϊκό, γιατί είναι αδύνατον να υπάρξει η Ενωμένη Ευρώπη στο σαθρό έδαφος της έλλειψης εμπιστοσύνης, της καχυποψίας, των ύβρεων και του εξευτελισμού εθνών από άλλα έθνη. Την προβληματική αυτή συμμερίζονται πολλοί Ευρωπαίοι, εν οις και Γερμανοί. Οι τελευταίοι κατηγορούν την Άγκελα Μέρκελ ότι είναι φορέας όλης της αυταρχικής παράδοσης της Γερμανίας(Cesine Schwan στέλεχος του SPD). Κι αυτό γιατί η Γερμανίδα καγκελάριος έχει μία βαθιά δυσπιστία τόσο έναντι των Γερμανών πολιτών όσο και έναντι των άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Σ’ αυτή τη λογική, η ένωση των ευρωπαϊκών χωρών νοείται μόνο σε καθεστώς υποτέλειας κάτω από την γερμανική ομπρέλα. Όλα αυτά μαρτυρούν ότι η ΕΕ και η ευρωζώνη μπορούν να διασωθούν μόνον αν αλλάξει ο συσχετισμός πολιτικών δυνάμεων στην Ευρώπη. Αλλιώς, ένα πρόσωπο, η Μέρκελ θα επιβεβαιώσει τον Χέγκελ, που έλεγε οι προσωπικές φιλοδοξίες και τα πάθη ενός ηγέτη μπορούν να αλλάξουν –μέσω της πανουργίας της ιστορίας- ερήμην του τον κόσμο.

Ουσιαστική αλληλεγγύη

Το μαρτύριο της πείνας είναι σωματικό. Το μαρτύριο του εξευτελισμού είναι ψυχικό. Γι’ αυτό και πιο οδυνηρό. Το καθιστούν, μάλιστα, ανυπόφορο μέχρι θανάτου όσοι διαπομπεύουν τους δυσανεκτούντες. Είναι οι ίδιοι που πίεζαν φορτικά για τη λήψη «φτηνών» καταναλωτικών δανείων. Τώρα κάνουν σεργούνι στις γειτονιές του κόσμου τόσο τον ηλικιωμένο με το δάνειο των 1500 ευρώ όσο και τον φιλόδοξο νεαρό επιχειρηματία. Όσοι ενδοβάλουν τη βία της τρομερής πομπής, όσων η περηφάνια είναι άκαμπτη σαν ατσάλι, αυτοί αυτοχειριάζονται. Κάλλιο ο θάνατος παρά η ξεφτίλα κι ο φόβος της. Γι’ αυτό στην Ελλάδα, μα πιο πολύ στην Κρήτη, έχουν αυξηθεί οι αυτοκτονίες. Με τις τράπεζες, μάλιστα, να υπέχουν ξεκάθαρα και ανοιχτά ρόλο φυσικού αυτουργού. «Ο λαός μας είναι ‘’υπερήφανος’’ δεν του αρέσει να τον προσβάλλουν, οι επιθετικές πολιτικές των τραπεζών και των συνεργατών τους, πίεσαν τους δανειολήπτες του νησιού μας, με αποτέλεσμα να καταγραφεί το μεγαλύτερο ποσοστό αυτοκτονιών στην Κρήτη…», λέει μία καταπληκτική γυναίκα η κ. Μελάκη, πρόεδρος της Ένωσης Καταναλωτών Κρήτης. Αλλά εκεί που το πρόβλημα έχει αποκτήσει δραματικές διαστάσεις, εκεί αναπτύσσεται και το μεγαλύτερο κίνημα για τη λύση του. Έτσι, εθελοντές δικηγόροι, οικονομολόγοι, ψυχολόγοι και πολλοί άλλοι με οργανωμένο και συντονισμένο τρόπο μέσω της Ένωσης Καταναλωτών βοηθούν τους δανειολήπτες ποικιλοτρόπως. Και δεν είναι μόνο οι δικαστικές επιτυχίες με τη διαγραφή χρεών που έχουν ενδιαφέρον, αλλά είναι και η προσπάθεια αποβολής του φόβου και των ενοχών των οφειλετών, η οποία δεν σώζει μόνο από τα χρέη αλλά και από τον συμβολικό θάνατο του εξευτελισμού και στη συνέχεια από την αυτοχειρία. Όλα αυτά σε πρακτικό, κοινωνικό και προσωπικό επίπεδο. Στο πολιτικό πεδίο καθίσταται πασίδηλο ότι οι τράπεζες, αυτές που εν πολλοίς ευθύνονται για την κρίση, επιβάλλουν κι ένα κλίμα εκβιασμών και κοινωνικού θανάτου, τσακίζοντας ανθρώπινες ψυχές, διαλύοντας οικογένειες και τον ίδιο τον κοινωνικό ιστό. Κι ενώ στη Γαλλία από τη δεξιά μέχρι την αριστερά σκέφτονται τη συμφιλίωση της ανταγωνιστικότητας με το κοινωνικό κράτος(Le Monde), στην Ελλάδα στέλνουν τους ανθρώπους στα ψυχιατρεία και στον τάφο. Γι’ αυτό προέχει η προστασία των πολιτών από τις τράπεζες, από αυτές τις ύαινες που ζητούν συνεχώς αίμα χωρίς να ορρωδούν προ ουδενός. Το παράδειγμα της Κρήτης δείχνει ότι μπορεί να αναπτυχθεί παντού ένα οργανωμένο κίνημα αλληλεγγύης για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, τέτοιο που να τα υπερασπίζεται παντοιοτρόπως και λυσιτελώς τους οφειλέτες από τους τοκογλύφους, νόμιμους και παράνομους. Μόνο σ’ αυτή τη βάση μπορεί να οικοδομηθεί ένα κοινωνικό και πολιτικό κίνημα που θα ανακαλύψει τη χαμένη παράδοση της ελληνικής συλλογικότητας και αλληλεγγύης. Για να ξαναχτίσουμε στα ερείπια της κοινωνίας και της ανθρωπιστικής καταστροφής μια νέα κοινωνία αλληλοβοήθειας, όπου θα θάλλουν πρόσωπα όπως αυτό της κ. Μελάκη και όχι των «ανώνυμων διαδηλωτών», όπως θέλουν οι συντάκτες του Time. Γιατί η ανωνυμία στην αρχαιότητα ήταν συνώνυμη με το θάνατο(νώνυμνοι ήταν οι νεκροί).

Μεταμορφώσεις

Αίφνης ο άνεμος άρχισε να φυσάει προεκλογικά και ουκ ολίγοι, ακόμη και οι πλέον φανατικοί οπαδοί του μνημονιακού μονοδρόμου, έγιναν λάβροι αντι-μνημονιακοί ου μην και αντιεξουσιαστές. Με έκπληξη, λοιπόν, διαβάσαμε ότι ο υπουργός Οικονομικών, ο οποίος υπέγραψε τις συμφωνίες του Ιουλίου και του Οκτωβρίου, μιλάει τώρα για την αντίφαση της δημοσιονομικής προσαρμογής σε σχέση με την κατάσταση της πραγματικής οικονομίας. Κι εμείς ζαλισμένοι από τις πολιτικές του πιρουέτες, δεν ξέρουμε ποιος αληθεύει, ο χθεσινός υπουργός του μημονίου ή το ίδιο πρόσωπο που αυτοκαταγγέλλεται ένεκα διαδοχής και εκλογών. Ή, μήπως ο κ. Βενιζέλος τώρα αντιλήφθηκε ότι «καίγεται» οριστικώς και αμετακλήτως, ενώ ο αντίπαλός του και νυν πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ενδέχεται να αναβαπτισθεί στην κολυμπήθρα της κομματικής νομιμοποίησης. Κι όλα αυτά ενώ η Ελλάδα οδεύει προς την άβυσσο.
Αλλά οι εκπλήξεις δεν σταματούν στις αντι-εξουσιαστικές μεταμφιέσεις των στελεχών της κυβέρνησης και του ΠΑΣΟΚ. Κάποιοι, τώρα, «ντύνονται» και ευαίσθητοι λογοτέχνες. Συγκεκριμένα, ο έτερος αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, ο κ. Θ. Πάγκαλος, εκδίδει λογοτεχνικό πόνημα, που περιλαμβάνει οχτώ διηγήματα και φέρει τον γενικό τίτλο «Οι χαμένοι». «Πολλοί νόμιζαν ότι δεν μπορεί (σ.σ. ο Θ. Πάγκαλος) να μας ξαφνιάσει…» αναφέρει ο εκδοτικός οίκος στο ενημερωτικό του σημείωμα, καταδεικνύοντας ότι ακόμη και για τους εκδότες συνιστούν έκπληξη οι λογοτεχνικές επιδόσεις του πολιτικού άντρα. Αλλά γιατί να μη γράφει λογοτεχνία ο Πάγκαλος; Σύμφωνα με τη λογική του Καντ, αν πιστεύεις ότι «μαζί τα φάγαμε», αν θεωρείς ότι οι «κάτω» είναι η ασθένεια του κόσμου, τότε είσαι εντάξει από ηθική άποψη, ακόμη κι αν έκανες λάθος για την κρίση σου γι’ αυτούς. Αλλ’ όμως, αν ο αντιπρόεδρος έκρινε έτσι από προσωπικό συμφέρον, τότε διέπραξε μια ανήθικη πράξη! Γι’ αυτό κάποιοι ακόμη κι όταν κάνουν λάθος εμμένουν εμμανώς στις απόψεις τους. Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Τζορτζ Μπους, μάλιστα, είχε ήσυχη τη συνείδησή του παρά τους εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς στο Ιράκ. Κι αυτό γιατί θεωρούσε ότι ενήργησε ως συνεπής στις αρχές του, ως ένας δηλαδή ανυστερόβουλος ιδεολόγος! Την ίδια εποχή, μάλιστα, η Λόρα Μπους διάβαζε Ντίκινσον, Ουίτμαν, Γκαίτε και Ρίλκε αλλά κάλυπτε με σεντόνι τη Γκερνίκα του Πικάσο! Γι’ αυτό είναι αναγκαία η διάκριση της επιφανειακής κουλτούρας από τη βιωμένη κουλτούρα που αντιστέκεται στις φαντασιώσεις καταστροφής. Η πρώτη ανέχεται και εμπεριέχει μαζί με τα σπουδαία πνευματικά έργα και μία κουλτούρα θανάτου, ενώ η δεύτερη λειτουργεί σαν μία αντίρροπη δύναμη σε κάθε μορφή βίας, σε κάθε συμβολικό θάνατο είτε λέγεται ανεργία είτε λέγεται εξαθλίωση και πείνα. Η βιωμένη κουλτούρα αντιστοιχεί σ’ ένα πολιτισμό ζωής και ανθρωπιάς, ενώ η επιφανειακή σε μία ποσοτικοποιημένη οικονομική «ηθική», που αντιμετωπίζει τον άνθρωπο ως στατιστικό δείκτη. Συνελόντι ειπείν, υπάρχει ένας πολιτισμός της Αγάπης κι ένας πολιτισμός του Μίσους. Παραδόξως, ο τελευταίος κυριαρχεί.

Τα αίτια...

Ένα οικολογικού περιεχομένου ντοκιμαντέρ αναφερόταν στην εξάντληση των φυσικών πόρων, θεωρώντας ότι το πρόβλημα είναι πως όλα κάποτε τελειώνουν. Μόνο που είναι άλλο πράγμα να πεθαίνει κανείς από φυσικά αίτια κι άλλο από μη φυσικά. Εν κατακλείδι, το οικολογικό πρόβλημα, σήμερα, συνίσταται στο ότι ο άνθρωπος δεν σέβεται το ρυθμό της φύσης. Ότι η φύση έχει ανάγκη το χρόνο της για να αναπαραχθεί, όπως ακριβώς η ανθρώπινη ζωή –ενταγμένη στη φύση όσο κι αν το ξεχνάμε- χρειάζεται το δικό της χρόνο. Συνεπώς, η οικολογική καταστροφή συναρτάται με το βιασμό της φύσης εξαιτίας της απληστίας του ανθρώπου για συσσώρευση πλούτου και δύναμης. Επεκτείνοντας το συλλογισμό μας, ο καπιταλισμός στην πιο άγρια κερδοσκοπική μορφή του είναι συνυφασμένος με την οικολογική αλλά και την ανθρωπιστική καταστροφή. Ήδη μαζί με το φαινόμενο του θερμοκηπίου έχουμε και την εξαθλίωση εκατοντάδων εκατομμυρίων ανθρώπων. Κάποιοι, όπως ο πρόεδρος της Γαλλίας Νικολά Σαρκοζί, θεωρούν ότι για την ευρωπαϊκή κρίση ευθύνεται η Ελλάδα. Για τις γαλλικές τράπεζες με τα τοξικά ομόλογα που εκκινούσαν από τα νησιά των πειρατών(off shore εταιρίες), ούτε λόγος. Για τις γαλλικές πετρελαϊκές επιχειρήσεις τίποτα. Ούτε για τον πόλεμο στη Λιβύη. Μάλιστα, ο χρηματοπιστωτικός τομέας, ο βασικός υπεύθυνος της κρίσης μένει στο απυρόβλητο. Το εξιλαστήριο θύμα που θα αποκρύψει τους πραγματικούς υπεύθυνους, έχει βρεθεί και λέγεται Ελλάδα(σ.σ. αλήθεια ο Τρισέ είχε δίκιο όταν στην αρχή της κρίσης αύξανε τα επιτόκια, ή ο Ντράγκι που τα μειώνει;)! Για την ακρίβεια δεν ευθύνονται όλοι στην Ελλάδα, αλλά μόνο οι… εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι. Οι σκληρότερα εργαζόμενοι άνθρωποι στην Ευρώπη θεωρούνται υπεύθυνοι για την χαμηλή ανταγωνιστικότητα. Γι’ αυτό η νέα επίθεση στους μισθούς και τις συντάξεις έχει αρχίσει. Η ευρωπαϊκή «Ταϊβάν» αρχίζει να δημιουργείται! Όταν οι μισθοί και οι ασφαλιστικές εισφορές εξευτελιστούν, τότε οι Γερμανοί και άλλοι επενδυτές μπορούν να επενδύσουν. Μόνο που οι επενδυτές φεύγουν πλέον από την Ευρώπη και κατευθύνονται στις ΗΠΑ και στην… Κίνα.
Τούτων δοθέντων, η νέα μείωση της αγοραστικής δύναμης των Ελλήνων με τις νέες μειώσεις των μισθών και τα αλλεπάλληλα χαράτσια, δεν θα τσακίσουν μόνο τους εργαζόμενους αλλά και την αγορά. Συνεπώς, η ανεργία θα εκτιναχθεί σε ακόμα μεγαλύτερα ύψη, όπως και η ύφεση. Άρα η χρεοκοπία είναι θέμα χρόνου να επισυμβεί. Τι χρειάζεται για να αποφευχθεί; Ανάπτυξη. Αλλά οι διεθνείς οργανισμοί και οι κυβερνήσεις τσακίζουν τους εργαζόμενους γιατί θέλουν να εξυπηρετήσουν αποκλειστικά τα συμφέροντα των τραπεζών καθώς συνιστούν τα «ιερά και τα όσια» του νεοφιλελευθερισμού στην περίοδο της χρηματοπιστωτικής κυριαρχίας.
Συγχρόνως με την ανθρωπιστική κρίση έχουμε και την κρίση της δημοκρατίας εξαιτίας της προτεραιότητας που έχει δοθεί στο χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο. Το βασικό χαρακτηριστικό της Ευρώπης, το κράτος-πρόνοιας έχει ήδη καταστραφεί. Η ιδέα μιας ενωμένης και δημοκρατικής Ευρώπης έχει περάσει σε δεύτερο πλάνο, ενώ σε πρώτο προωθήθηκε η απόλυτη πίστη σε ένα πρόγραμμα χαοτικής χρηματοπιστωτική ένταξης. Τέλος, ο δημόσιος χώρος έχει αντικατασταθεί από την ανεξέλεγκτη αυταρχική εξουσία των οίκων αξιολόγησης, οι οποίοι με τη στήριξη των διεθνών χρηματοπιστωτικών θεσμών(τράπεζες)υπαγορεύουν στις κυβερνήσεις τα προγράμματά τους. Αυτή η αντιδημοκρατική εκτροπή με τη σύμπραξη των εθελόδουλων εγχώριων πολιτευτών είναι εκείνη η οποία δημιουργεί και την πολιτική κρίση.

Σφαγεία ψυχών

Συνήλθαν οι εκπρόσωποι των «πάνω» στις Βρυξέλλες κι αποφάσισαν ότι η ζωή μας, η ζωή των εργαζομένων, των συνταξιούχων και εν γένει των «κάτω», οφείλει να συρρικνωθεί ακόμη περισσότερο, μέχρι πλήρους εξάχνωσης. Δηλαδή κι άλλη άγρια λιτότητα. Μέχρι το έλλειμμα, λέει, να φθάσει στο 0,5% του ΑΕΠ. Ούτε λόγος για ανάπτυξη, ούτε λόγος για την αντιμετώπιση της ανεργίας, καμία μέριμνα για τους ανθρώπους, για εκείνους που βρίσκονται σε κατάσταση έσχατης εξαθλίωσης. «Μήπως μοιάζουμε με σκλάβους;» είναι ο τίτλος άρθρου της Le Monde. Η Ευρώπη των λαών είναι πια ένας αρχαίος ευφημισμός. Η Ευρώπη των σκλάβων είναι γεγονός. Η κοινωνία δεν είναι πια κοινωνία, αλλά ένας ασύνδετος και άμορφος χώρος, ένα σφαγείο, όπου το αποκτηνωμένο από το φόβο του θανάτου άτομο κανιβαλίζει τον πλησίον του. Εν προκειμένω δεν ισχύει μόνο ο συναισθηματικός και αισθητικός «θάνατος του πλησίον»(από το βιβλίο του Λουίτζι Τζόγια, εκδόσεις «ίταμος»), αλλά ο κυριολεκτικός φόνος του, καθώς ο διπλανός, ξένος όντας, είναι αυτός που απειλεί. Ο θάνατος του πλησίον συμπίπτει, σύμφωνα με τον Τζόγια, με το θάνατο του Θεού, τον οποίο… ανακοίνωσε ο Νίτσε. Για μας συμπίπτει με το θάνατο του Ανθρώπου σαν ιδέα και αξία, με το θάνατο του ατόμου και των ατομικών και πολιτικών του δικαιωμάτων, με την ιδεολογική αποξένωση και απομόνωση καθώς και με τη χυδαία ατομικότητα που αντιστρατεύεται τη συλλογικότητα, την αγωνιστική αλληλεγγύη, την ίδια την κοινωνία. Η τελευταία παραπέμπει πλέον σε σφαγείο. Σαν εκείνο το «Σφαγείο νούμερο πέντε» του Κερτ Βόνεγκατ, όπου επαναλαμβανόταν η φράση «έτσι πάει». Αλλά όχι, δεν μπορεί άλλο να «πάει έτσι». Γιατί οι άνθρωποι δεν μπορούν να ζουν σαν δούλοι. Γιατί είναι έγκλημα ο ακρωτηριασμός της ψυχής των νέων από τα όνειρα. Γιατί ο θάνατος του πλησίον μπορεί να μας απελευθερώνει από το βλέμμα του, αλλά συγχρόνως μας ρίχνει στην άβυσσο μιας μαύρης ανερωτικής και ανεόρταστης ζωής. Κι είναι μακρύς και απανδόκευτος ο δρόμος χωρίς την ερωτική ευτοπία, χωρίς την κένωση από το υπερτροφικό Εγώ και τη συνακόλουθη ανάσταση του Εμείς(Δες και το βιβλίο του Σωτήρη Δημητρίου «η σιωπή του ξερόχορτου», εκδόσεις Πατάκη). Γιατί ο έρωτας είναι ο θάνατος του Εγώ. Και συνεπώς η ανάσταση του Άλλου. Έτσι, που ο καθείς να μπορεί να λέει σαν τον Ρεμπώ «Εγώ είναι ο άλλος»(προσοχή «είναι» και όχι «είμαι», που σημαίνει αφομοίωση του άλλου στο δικό μου Εγώ). Αλλά ποιος μπορεί να μιλάει για έρωτα και Αγάπη στους χρόνους των μνημονίων και των μνημοσύνων, στην εποχή της νέκρωσης της ανθρωπιάς; Κι όμως, δίπλα και συγχρόνως με τις ανάγκες της βιοτής, μέσα στην πιο σκληρή ανάγκη βρίσκονται οι ανάγκες της ψυχής. Οι πρώτες τρέφουν το σώμα. Αλλά όχι και την ψυχή, όχι την ανθρωπιά, όχι τη συνύπαρξη και την αλληλεγγύη. Δεν τρέφουν την Αγάπη…

Κενά κελύφη

Το φόβο της έκρηξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης επισείουν η Μέρκελ και ο Σαρκοζί προκειμένου να επιβάλλουν στους υπόλοιπους «εταίρους» της ΕΕ τη νέα συνθήκη, η οποία θα θέσει υπό αυστηρό έλεγχο τους εθνικούς προϋπολογισμούς. Αν γίνει δεκτή η νέα σύμβαση, όμως, εκείνο που θα εκραγεί θα είναι οι κοινωνίες και η μεγάλη κατάκτηση της Γηραιάς ηπείρου, το κράτος πρόνοιας. Το νέο σύμφωνο θα είναι, εντέλει, η βόμβα που θα τινάξει κυριολεκτικά στον αέρα το κοινωνικό κράτος. Αλλά και η αστικοδημοκρατική κληρονομιά της Γαλλικής Επανάστασης θα εξαερωθεί – σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία έχει ήδη- καθώς τα εθνικά κοινοβούλια έχουν καταστεί κελύφη αδειανά, αφού ο βασικός νόμος των κρατών, οι Προϋπολογισμοί θα κυρώνονται από το κλαμπ της Φραγκφούρτης, δηλαδή τη Γερμανία, τη Γαλλία, τον πρόεδρο του Γιούρογκρουπ, τον πρόεδρο της ΕΚΤ και τους άλλους τραπεζίτες, από ανθρώπους δηλαδή που δεν έχουν καμία πολιτική νομιμοποίηση προς τούτο. Όσο για τους εγχώριους πολιτικούς, αυτοί θα ασχολούνται με ήσσονος σημασίας ζητήματα. Κυρίως θα επιχειρούν την υλοποίηση του Προϋπολογισμού και των άλλων επιταγών του Βερολίνου αλλά και θα επιδίδονται σε επικοινωνιακά παίγνια, όπου θα κάνουν ότι κυβερνούν, δίκην προσομοίωσης, διαδίδοντας ότι δεν υπάρχουν χρήματα για συντάξεις, προετοιμάζοντάς μας για τη στιγμή που πραγματικά δεν θα υπάρχουν, ή εκφοβίζοντάς μας για τους μισθούς μέχρι να μας τους περικόψουν εντελώς. Ήδη μας έχουν «πείσει» ότι για την κρίση δεν φταίει ο καπιταλισμός, δεν φταίει ο χρηματοπιστωτικός τομέας, ούτε τα φοροδιαφεύγοντα τοξικά κεφάλαια για τα οποία μάχεται ο Κάμερον, ο Σαρκοζί και η Μέρκελ, ούτε η απληστία των αγορών που επιτίθενται με τα πειρατικά τους από τα νησιά Κέιμαν και Βανουάτου, αλλά ευθύνεται η εργασία, ευθύνονται οι συντάξεις, δηλαδή οι κρατικές «δαπάνες» που θα πρέπει να ελεγχθούν μέσω της πιο βάρβαρης λιτότητας. Απ’ όλα αυτά, βέβαια, κάποιοι κερδίζουν, κρύβοντας τα λάφυρά τους στους off-shore φορολογικούς παραδείσους.
Αυτό το φαινόμενο στο σύνολό του είναι ένας νέος ολοκληρωτισμός, όπου οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι, η μεγάλη πλειοψηφία των ανθρώπων δεν είναι απλώς άχρηστη, όπως στους προηγούμενους ολοκληρωτισμούς, αλλά είναι και περιττή. Ποιος θυμάται το ευρωπαϊκό Σύνταγμα; Ποιος μιλάει πλέον για την Ευρώπη των λαών και του σεβασμού των πολιτισμών αλλά και για τη νέα ευρωπαϊκή πολιτισμική σύνθεση; Κανείς. Τα πάντα περιστρέφονται γύρω από την τεράστια μαύρη τρύπα του χρέους. Από ένα χρέος που δεν έχει πρόσωπο, αλλά κρύβεται πίσω από τη μεγάλη αφαίρεση που αποκαλείται: «αγορές». Πίσω από τις αγορές όμως βρίσκονται οι πλανητικής εμβέλειας τράπεζες στην πιο άγρια και μαφιόζικη εκδοχή τους. Έτσι, οδηγούμαστε σ’ έναν οικονομικό και στη συνέχεια πολιτικό ολοκληρωτισμό, σ’ ένα σκαστό ολιγαρχικό φαινόμενο, που είναι ίσως πιο επικίνδυνο από τα προηγούμενα καθώς διατηρούνται οι παλιοί δημοκρατικοί θεσμοί ως απλές επιφάσεις, ως δημοκρατική… στάχτη στα μάτια των πολιτών, σαν πουκάμισα αδειανά.